Đoàn Chuẩn và mối tình trọn đời với Một cánh Pensée

Đoàn Chuẩn và mối tình trọn đời với Một cánh Pensée

Một gói nho khô,

Một cánh pensée, 

Một áo nhung đen 

Lấp lánh ánh đèn

Đèn quanh màu tím. 

Một gói nho khô, 

Một cánh pensée, 

Một áo nhung đen…

Nho đã nói gì 

Đời nho vì em. 

Hoa đã nói gì

Đừng quên đợi nhau. 

Chiếc áo nói gì, 

Màu đen thầm kín. 

Lá vẫn âm thầm 

Mãi mãi thương nhau.

Anh ngàn năm như núi lửa

Em ngàn năm như giếng dầu 

Nên đành thôi chia mái đầu 

Tránh cho nhau.

Một gói nho khô, 

Một cánh pensée,

Một áo nhung đen

Theo tháng năm dần 

Vùi sâu lòng đất. 

Chỉ có tim anh 

Lẩn tránh tim em

Đập mãi không quên. 

Tim cũng không ngờ

Làm nên lời thơ. 

Tim cũng không ngờ 

Làm nên lời ca. 

Anh hãy quay về 

Nhìn nhau lần cuối,

Trước lúc em đành 

Vĩnh viễn đi xa.

Một gói nho khô, một cánh penseé

- Lần đầu tiên, bản tình ca chứa đựng nhiều kỉ niệm day dứt về mối tình cuối cùng và sâu đậm nhất của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn dành cho cô ca sĩ xinh đẹp nổi tiếng Hà thành được chính thức thu âm, phát hành.

"Một gói nho khô, một cánh penseé" 

Một cuộc đời sáng tác chưa trọn 20 ca khúc, nhưng đã đặt Đoàn Chuẩn trở thành một trong những nhạc sĩ được yêu mến nhất của dòng nhạc trữ tình/ tiền chiến, bên cạnh những Trịnh Công Sơn, Nguyễn Ánh Chín, Ngô Thụy Miên.. Sáng tác của ông phần lớn xoay quanh những bóng hồng đã đi qua cuộc đời người nghệ sĩ nổi tiếng về tính cách phong lưu và hào hoa này - mà theo lời kể của con trai ông, nghệ sĩ Đoàn Đính - có thể so sánh như công tử Bạc Liêu ở miền Bắc thời bấy giờ. 

Mang cái tên lạ lẫm "Một gói nho khô, một cánh penseé" được sáng tác năm 1955, là bài hát chưa từng được thu âm cho đến thời điểm hiện tại. Ca khúc này chỉ mới được biểu diễn live tại đêm nhạc “Lá đổ muôn chiều” (2009) - đêm nhạc tôn vinh sự nghiệp sáng tác của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn. Ngay sau đó, rất nhiều khán giả đã bị ấn tượng bởi vẻ đẹp và sự mê đắm của ca khúc này, nhưng không thể tìm nghe lại nó.

Bài hát miêu tả về một mối tình rất lớn và sâu đậm - là sự gặp nhau của "Anh ngàn năm như núi lửa. Em ngàn năm như giếng dầu"... lẽ ra sẽ bùng cháy mãnh liệt và dữ dội.... Nhưng rồi, đó cũng lại là một mối tình cao thượng khi họ chọn lựa sự chia lìa "Nên đành thôi chia mái đầu, tránh cho nhau....". Khi đó nhạc sĩ Đoàn Chuẩn đã có gia đình.
Từng câu từng chữ trong bài hát đầy ắp những ví von, ẩn ý, ẩn tình và giằng xé: "Chỉ có tim anh lẩn tránh tim em. Đập mãi không quên."

"Một gói nho khô, một cánh penseé"  
 Quỳnh Lan Ánh Tuyết

"Một gói nho khô, một cánh penseé" nằm trong tập "Những bài hát bị xé" - một loạt những bản thảo ông viết tặng người con gái đặc biệt ấy. Sau sự bỏ qua của nhiều ca sĩ với bản thảo này, ca sĩ Tuấn Hiệp và Thái Thùy Linh đã trở thành những người thu âm ca khúc lần đầu tiên. "Một gói nho khô, một cánh penseé" được trình bày theo thể thức song ca nam/nữ; phần âm nhạc được phối kiểu nhạc nhẹ mang âm hưởng thính phòng - vốn là tư duy làm nhạc quen thuộc trên thế giới nhưng cũng đủ mới lạ với âm nhạc Việt của thập niên 50-60.

"Những bài ca bị xé" và mối tình sâu đậm

Nhiều người nói rằng những tình khúc mùa thu của Đoàn Chuẩn là những trang nhật ký của những mối tình. Phải yêu đến mức bất chấp mọi nguy hiểm, ở trên mọi ràng buộc mới có thể thốt lên những giai điệu si tình đến thắt lòng người như vậy. Đoàn Chuẩn đã phiêu diêu qua những cung bậc yêu đương nồng cháy và nóng bỏng đến độ phải thốt lên những giai điệu lạ lùng trong tập “Những bài hát bị xé” mà đến nay còn nhiều người chưa được thưởng thức. Đấy là mối tình cuối cùng sâu đậm nhất trong trường tình Đoàn Chuẩn. Thanh Hằng là con gái đầu lòng của một viên chức hỏa xa kháng chiến, cha nàng là tự vệ chiến đấu nội thành. Khi rút ra chợ Đại, cha mang theo nàng mới 12 tuổi. Vài năm sau, nàng về lại Hà Nội với mẹ để cùng mẹ chăm sóc năm em dưới mình. Ở tuổi dậy thì, nàng đã tần tảo làm thuê, đánh máy chữ, đan áo len để có tiền góp với mẹ nuôi các em. Nàng đẹp đến kiêu sa và hát rất hay. Tình cờ, một nhạc công đài Pháp – Á đã phát hiện ra tài nghệ này của nàng. Và nàng đã đăng quang “vương miện thủ khoa” trong cuộc thi hát do đài Pháp – Á tổ chức. Chính lúc ấy, nàng mới biết tác giả những tình khúc mùa thu Hà Nội. Từ chỗ muốn nâng đỡ một tài năng trẻ, giúp cho học nhạc, giúp những sô diễn, tình cảm đã len lén vào hồn từ khi nào mặc dù xung quanh nàng biết bao vệ tinh bủa vây. Tình cảm đang lãng mạn vậy thì đột nhiên nàng “biến” khỏi Hà Nội. Sự “biến” của nàng khiến Đoàn Chuẩn chống chếnh. Ông cảm thấy mất mát thực sự, xót xa trong cô đơn. Nhưng thực ra không phải nàng cố ý cho Đoàn Chuẩn “leo cây” mà vì người cha bị mất đột ngột ở vùng tự do. Chú nàng là đại đội trưởng vệ quốc đoàn đã cử liên lạc bí mật vào thành đón nàng ra ngoài vùng tự do vào cuối mùa xuân 1954, đúng thời điểm mở ra chiến dịch Điện Biên Phủ. Rồi nàng trở về cùng đoàn quân giải phóng thủ đô. Họ gặp lại nhau gấp gáp hối hả, như tìm lại một cái gì đó cùng đánh mất. Để rồi lại vĩnh viễn xa nhau. Trong những giây phút cuối cùng của cuộc đời, nhạc sĩ Đoàn Chuẩn đã nói: “Rồi những người tình sẽ ra đi. Rồi nhạc sĩ sẽ ra đi. Chỉ còn tác phẩm ở lại”.  Hồ Hương Giang

Năm 1999, ca sĩ Ánh Tuyết được nhạc sĩ Đoàn Chuẩn tin tưởng giao tập bài hát gồm 17 bài do chính ông viết tay. Ông nói với ca sĩ Ánh Tuyết: "Đây là tất cả tài sản của tôi". Mãi đến gần đây, khi ca sĩ Ánh Tuyết quyết định dồn hết tâm huyết và tài sản mở phòng trà ATB, chị mới có dịp công bố trọn vẹn những bài hát này. Đặc biệt, sau chương trình Văn Cao - Đoàn Chuẩn năm ngoái quá thành công, ca sĩ Ánh Tuyết đã quyết định sẽ giới thiệu tất cả bài hát của nhạc sĩ Đoàn Chuẩn trong đêm nhạc mang tên ông. 
Trong đêm nhạc Đoàn Chuẩn, ca sĩ Ánh Tuyết giới thiệu bài Em yêu dấu và Vĩnh Biệt. Ba ca sĩ trẻ Phú Vinh, Chiêu Quân và Quỳnh Lan giới thiệu bài Màu nắng có bao giờ phai đâu, Một gói nho khô một cánh pensée và Chiếc lá cuối cùng. Riêng giọng hát của Quỳnh Lan cùng tiếng đàn guitar thùng khảy nhẹ những nốt nhạc chơi vơi, đã mang một cách thể hiện phóng khoáng mới cho phong cách nhạc Đoàn Chuẩn.
Bài hát Vĩnh biệt, hay còn được gia đình nhạc sĩ Đoàn Chuẩn gọi bằng cái tên Bài hát bị xé, được ca sĩ Ánh Tuyết thể hiện trọn vẹn một nỗi đau tình tan vỡ. Ai cũng biết nhạc sĩ Đoàn Chuẩn sinh thời là đại công tử hào hoa, mê xe hơi và... người đẹp. Mỗi bài hát ông sáng tác như dành tặng riêng một người. Bài Vĩnh biệt ông dành cho một diễn viên múa. Theo lời kể của ca sĩ Ánh Tuyết, khi vợ nhạc sĩ Đoàn Chuẩn biết mối quan hệ giữa ông và cô diễn viên múa này, bà đã đến gặp và nói chuyện rất... nhẹ nhàng. Sự nhẹ nhàng đó đã làm cô diễn viên múa đi đến quyết định chấm dứt ngay lập tức tình cảm với nhạc sĩ. Quá đau lòng, nhạc sĩ đã viết bài hát Vĩnh biệt tặng cô, nhưng cô đã xé nát khi ông mang đến tặng và không cho công bố bài hát này. Cái tên Bài hát bị xé là từ đó. 
Ca sĩ Ánh Tuyết nhớ lại lúc mang tặng đĩa Gửi gió cho mây ngàn bay có bài Vĩnh biệt cho nhạc sĩ Đoàn Chuẩn, ông đã cười rạng rỡ đầy mãn nguyện. Nhưng khi nghe đến câu "...Cầu mong thời gian dần phai bao lời hứa, để từ nay không tưởng nhớ đến người mình yêu...", ông đã khóc nức nở. 

Theo http://cactus20113.vnweblogs.com/