Những đoạn văn tuyệt vời về đời sống,
thân phận, tình yêu của
Trịnh Công Sơn
Có những căn nhà trống gió thổi lùa qua mọi ngõ ngách. Tâm hồn
con người cũng có lúc gió lạnh cũng lùa quanh. Đừng nhắc lại dĩ vãng. Nó đẹp
nhưng không ích lợi gì cả. Chúng ta sống cho mỗi ngày hôm nay. Hôm nay cũng là
quá khứ và chúng ta cố giành giựt với thời gian để biến ngày hôm nay thành một
hiện tại vô tận.
Về một thành phố tôi đã xa
Càng sống nhiều ta càng thấy cái chết dễ dàng đến với bất cứ
một ai. Chết quá dễ mà sống thì quá khó. Hôm qua gặp nhau đấy, ngày mai lại mất
nhau. Sống thì có hẹn hò hôm nay hôm mai. Chết thì chẳng bao giờ có một cuộc hẹn
hò nào trước.
Càng yêu ta càng thấy: có tình yêu thì khó mà mất tình thì
quá dễ. Hôm qua mới yêu nhau đấy, hôm nay đã mất rồi. Mất sạch như người
đi buôn mất hết vốn liếng. Cứ tự an ủi mình khi nghĩ rằng mình đau khổ thì có một
kẻ khác đang hạnh phúc. Và biết đâu cái thời gian mình được yêu thì một người
khác cũng đang đau khổ vô cùng. Nghĩ thế thì thấy cuộc đời bỗng nhẹ nhàng hơn
và cũng dễ tha thứ cho nhau. Sống mà giữ mãi trong lòng những hờn oán thì cũng
nặng nề.
Có người bỏ cuộc đời mà đi như một giấc ngủ quên. Có người bỏ
cuộc tình mà đi như người đãng trí. Dù sao cũng đã lãng quên một nơi này để đi
về một chốn khác. Phụ đời và phụ người hình như cũng vậy mà thôi. Người ở lại
bao giờ cũng nhớ thương một hình bóng mình đã mất. Khó mà quên nhanh, khó mà
xóa đi trong lòng một nỗi ngậm ngùi.
Tưởng rằng có thể quên dễ dàng một cuộc tình nhưng hóa ra chẳng
bao giờ quên được. Mượn cuộc tình này để xóa cuộc tình kia chỉ là một sự vá víu
cho tâm hồn. Những mảnh vá ấy chỉ đủ để làm phẳng lặng bên ngoài mà thôi. Mỗi một
con người vì ngại chết mà muốn sống. Mỗi một con người vì sợ mất tình mà giữ
mãi một lòng nhớ nhung.
Cuối cùng thì lòng yêu thương cuộc sống cũng không giữ lại đời
người. Cuối cùng thì tình yêu không giữ được người mình yêu...
Phải chờ đến lúc soi gương nhìn thấy tóc không còn mang mầu
xanh cũ nữa, mới nhận ra được hết nỗi khát khao được yêu thương mãi mãi con người
và cuộc sống. Yêu thương con người cũng là yêu thương tiếng hát bởi vì tiếng
hát mang trong nó tâm hồn của con người. Tiếng hát sẽ mọc lên xanh tươi trên cuộc
đời này như những cây tử đinh hương mọc tràn thơm tho trên những cánh đồng vô tận.
Phác thảo chân dung tôi
Ở nơi nào trên mặt đất này có con người, ở đó có tiếng hát.
Con người có thể hát một mình ở bất kỳ nơi đâu. Ca khúc là nỗi lòng của một con
người trong cuộc sống. Cuộc tình giữa âm nhạc và văn học này đã khiến ca khúc tự
nó có thể chạm đến mọi bờ cõi tri thức của đời sống con người. Nó đủ khả năng
hát về một cái chồi non vừa nhú cho đến cái chết của một con người. Nó chính là
tiếng chim buổi sáng, tiếng gà gáy trưa bên đồi mang âm vang của một nỗi nhớ
nhung. Nó là nắng, là mưa, là nụ cười, là tiếng khóc. Nó ở cùng với điều nhỏ nhất
và đồng thời cũng sống chung với những cõi bờ bao la.
Tôi chưa bao giờ cảm thấy ca khúc bối rối trước những điều tưởng
không nói được. Nó đã đi qua bao nhiêu mùa mang giữa lòng cuộc sống con người
và thường nó có mặt bên cạnh con người như một lời an ủi.
Tôi đã đi qua nhiều thành phố của quê hương. Mỗi nơi đều có
những đêm gặp gỡ cùng tuổi trẻ. Chúng tôi nuôi dưỡng hy vọng và gửi đến nhau sự
phân ưu chung bằng tiếng hát. Chính trong lúc, khi tiếng vỗ tay đập vào nhau nhịp
nhàng và đều đặn cùng tiếng hát, lòng tôi bỗng chùng lại trong một ái ngại vô bờ.
Tôi bỗng muốn thu mình thành một bóng tối nhỏ trước những con mắt trong sáng
vây quanh. Với những trái tim quí báu kia, có thật tôi đã mang đến một điều gì
tốt đẹp?
…Mỗi dự phóng về hạnh phúc con người đều là nguồn cội của hố
thẳm. Luôn luôn có sự nhầm lẫn về chữ nghĩa. Người ta đánh bóng sự đổ vỡ và gọi
đó là niềm bi tráng của phận người. Dự phóng càng lớn, càng dài càng xa cách
con người. Và tất nhiên càng mở rộng hố thẳm. Đến lúc đạt được đỉnh cao thì
chính là lúc kề cận nhất với vực sâu. Và có thực sự đó là một đỉnh cao?
…Những ngày mệt mỏi tôi thường tìm về bên một dòng sông. Nơi
thành phố của quá khứ. Một quá khứ chưa đủ dài nhưng đã thừa thãi tang thương.
Thành phố trên bề mặt yên tĩnh có những cơn sóng ngầm đáng ngại. Những ngọn lửa
ủ dưới tro than, đã liên tục tạo những cơn phong ba, đã làm bật rễ những triều
đại.
…Trong thành phố, mùa hạ có những cơn bão qua. Một ít mùa
màng và hoa quả không đậu. Vào buổi lập thu, bỗng dưng những hồ ao quanh thành
cổ thơm tho một mùa sen muộn. Những sớm mai âm u đi về dưới cổng thành, lòng
tôi bất ngờ có những nỗi hân hoan kỳ lạ. Một cái gì gần như niềm hy vọng vừa
nhú lên. Tôi nghĩ rằng tuổi trẻ quanh đây, qua những bất hạnh quá đủ, sẽ tạo dựng
được cái mùa muộn màng của sự thật. Sẽ khởi công từ những ước mơ chân thật. Những
phát biểu mới sẽ là những đường gươm sắc bén chém rụng huyền thoại. Mỗi bước đi
tới tuổi trẻ tự cưu mang lấy mình, không nương nhờ nữa. Mỗi người là hy vọng của
chính mình. Giải thoát quyết liệt khỏi những khối nam châm phù thủy. Bấy lâu, sự
sợ hãi đã làm rêu phong trên đời ta. Những sự thật tối tăm được chở che an
toàn. Những nhầm lẫn không bị truy tố. Có lẻ không phải vì thiếu lòng can đảm.
Chúng ta dường như là những đứa con quá tình cảm, không nỡ buộc tội ông
cha.
Có người yêu thì hạnh phúc; có người yêu thì đau khổ. Nhưng
dù đau khổ hay hạnh phúc thì con người vẫn muốn yêu. Tình yêu vì thế mà tồn tại.
Con người không thể sống mà không yêu. Hàng nghìn năm nay con người đã sống và
đã yêu - yêu thật lòng chứ không phải giả. Thế mà đã có không biết bao nhiêu là
tình yêu giả. Cái giả mà rất thật trong đời. Sự giả trá đó lúc biết được thì
làm khổ lòng nhau biết bao nhiêu mà kể. Người giả, người thật nhìn nhau lúc bấy
giờ ngỡ ngàng không biết thế nào nói được. Người thật thì nằm bệnh, người giả
thì nói, cười huyên thuyên. Ðời sống vốn không bất công. Người giả trong tình
yêu thế nào cũng thiệt. Người thật thế nào cũng được đền bù.
Tình yêu thời nào cũng có. Nhưng có tình yêu kết thúc bi thảm
đến độ có khi con người không dám yêu. Yêu mà khổ quá thì yêu làm gì. Có người
đã nói như vậy.
Tôi đã có dịp đứng trên hai mặt của tình yêu và dù sao chăng
nữa, tôi vẫn muốn giữ lại trong lòng một ý nghĩa bền vững: "Cuộc sống
không thể thiếu tình yêu".
Cuộc sống là một niềm an ủi vô bờ. Cuộc sống chỉ cho ta mà
không cần lấy bớt đi. Cuộc sống cho ta tất cả và mỉm cười khi thấy ta dại dột.
Con người sinh ra vốn bất toàn và để làm những điều lầm lỗi. Nó đẹp vì bất
toàn. Nó đáng yêu vì nó luôn luôn lầm lỗi. Vậy thì cứ yêu mà đừng tuyệt vọng. Hết
cuộc tình này sẽ có một cuộc tình khác. Không có ai lang chạ. Không có ai phản
bội ai. Có thứ tình này có thứ tình nọ. Có tội lỗi và có thiên thần. Ðừng khen
chê, bôi bác, thẩm định. Ðược yêu hay bị từ chối cũng là số phận của đời. Mà đời
thì rộng quá không yêu được chốn này thì yêu nơi khác. Còn yêu thì còn sống.
Còn được yêu thì còn sống dài lâu.
Tiếng nói thầm kín của một người nhiều khi suốt cuộc đời
không thể nào bày tỏ. Có khi bày tỏ được thì cũng là những tiếng nói dở dang.
Có người giấu bặt. Tôi chưa hề quên cái hiệu lệnh muôn đời: "Cái ta đáng
ghét". Tuy nhiên trong cuộc sống thường nhật nơi đây, ngoài những ngày hét
la to đầy nộ khí, vẫn có những giây phút lui về muốn thở than. Phải chăng thở
than cũng là niềm bí ẩn của con người.
Mỗi đời sống ẩn giấu một định mệnh. Có những định mệnh đời đời
là cây kiếm sắc. Một đôi lần trong giấc mơ tôi, bừng lên những ánh thép đó.
Nhưng tôi biết rõ rằng tôi chỉ là một loài chim nhỏ hót chơi trên đầu những ngọn
lau. Không ai muốn mình là kẻ tuyệt vọng. Nhưng tôi tự nguyện làm tên tuyệt vọng.
Bởi nhiều khi sớm mai tôi thức dậy không thấy được hoa quả khai sinh trong trái
tim người.
Tôi lại biết thêm rằng, dù là người chiến thắng hay chiến bại,
suốt cuộc đời cũng không thể vui chơi. Hạnh phúc đã ngủ yên trong những
ngăn kéo của quên lãng.
….Có những ngày tuyệt vọng cùng cực, tôi và cuộc đời đã tha
thứ cho nhau. Từ buổi con người sống quá rẻ rúng tôi biết rằng vinh quang chỉ
là điều dối trá. Tôi không còn gì để chiêm bái ngoài nỗi tuyệt vọn g và lòng
bao dung. Hãy đi đến tận cùng của tuyệt vọng để thấy tuyệt vọng cũng đẹp như một
bông hoa. Tôi không muốn khuyến khích sự khổ hạnh, nhưng mỗi chúng ta hãy
thử sống cùng một lúc vừa kẻ chiến thắng vừa kẻ chiến bại. Nỗi vinh nhục
đã mang ta ra khỏi đời sống để đưa đến những đấu trường.
Đừng bao giờ nói một lời có tính cách khẳng định về tình yêu.
Mới ngày hôm qua là như thế hôm nay đã khác rồi. Tình yêu tưởng vĩnh viễn ra đi
mà không ra đi. Tình yêu vờ như ở lại mà không ở lại. Kể lại một chuyện tình
thường khi là kể lại một cái gì đã mất. Nhưng cũng không hiếm những trái tim lạc
hướng bỗng một hôm lại ngoạn mục quay về.
…Không ai điên gì mà tự xưng mình là kẻ biết rõ về tình yêu
nhất. Đau khổ cả trăm lần vẫn cứ là một đứa trẻ thơ trong tình yêu. Tình yêu có
lẽ là lời nói dối uyên thâm nhất của trái tim. Một trái tim kim cương không tì
vết, không thách thức nhưng ngạo nghễ và thích đùa. Một thứ đùa cợt làm bằng bi
hài kịch và trên sân khấu của cuôc hành trình đã làm nổ tung ra những cơn thịnh
nộ của núi lửa hoặc của những mùa băng rã tuyết tan.
Tình yêu là không khoan nhượng. Cái khía cạnh ác độc của
tình yêu không ai có thể đo lường được. Khi cần dập chết một cuộc tình nó sẽ
không cần biết nương tay. Nó lạnh lùng thản nhiên trước cơn hấp hối của
"con bệnh tình". Vì thế xin các hoàng tử, quí công nương hãy biết kềm
giữ mình khi đứng bên mép bờ hiu hắt và luôn luôn chuẩn bị sẵn cho mình một bài
kinh thiền định để giữ được cõi lòng bình an, tĩnh lặng.
Mọi cơn bão sẽ qua đi và trên các bờ bãi, biển đã để lại bao
nhiêu là sinh vật biển cho một bữa tiệc dù muộn màng, phù du, nhưng cũng đủ để
làm hồi sinh một nỗi khát sống và xóa đi những thương tích tuồng như không đáng
có.
Tình yêu không có thắng bại. Ở đây không phải đấu trường
mặc dù vẫn có những vết thương. Thậm chí đôi khi còn mang đến những cái chết,
những cái chết không báo trước nhưng cũng nhuốm đầy đủ màu sắc tai ương, của một
kiếp nạn. Những cái chết như thế không còn mới mẻ gì nữa, chỉ đủ gây ngạc nhiên
thoáng qua để có dịp nhắc nhở lại một thời kỳ vàng son của triều đại lãng mạn.
Thế nhưng ở đâu đó trên các vỉa hè trong lòng các đô thị, nhất là dưới ánh đèn
mờ tỏ ở các ngoại ô, tiếng xì xào vẫn cứ vang lên như một ngọn gió xót thương
qua các đền thờ của ảo giác. Đó cũng là lời tôn vinh phù phiếm nhằm làm thăng
hoa tình yêu hầu khôi phục lại một thứ lòng tin đã bị đánh mất.
Nếu có dịp chạm vào tình yêu thì hãy thử mượn một cỗ xe chở
lòng bất kính đến trước. Có thể không hẳn là lòng bất kính mà một cái gì đó gần
với sự thờ ơ, lãnh đạm hoặc một phương cách lịch sự bóng bẩy phường tuồng. Đó
là lá chắn cần thiết, một thứ bùa hộ mạng để chống đỡ những mũi dao vô đạo có
thể gây thương tích bất ngờ trên lòng tự trọng.
Tình yêu hình như không di chuyển trên một mặt phẳng. Nó thường
dẫn người trong cuộc đi qua những nơi chốn không hề dự phòng trước. Thế rồi một
hôm bỗng dưng mọi chuyện cứ lệch lạc hẳn đi và người trong cuộc thấy mình không
còn là mình nữa. Như trong mùa biển động, những con sóng dữ tha hồ nhảy múa và
nó rút dần tinh lực của con người.
Có những kẻ thấy được thiên đường. Có những kẻ thấy được địa
ngục. Và có không ít những kẻ bị chọc mù đôi mắt khi đi qua tình yêu. Những giấc
mơ hồng, những ác mộng đen. Đôi khi có những cái bóng vô hồn ngoan ngoãn tới
lui trong không gian vô hình của những câu thần chú. Khi nhóm lửa đốt lòng mình
trên những mê hoặc của lời thề nguyền thì lúc ấy chỉ còn âm binh nói chuyện với
âm binh. Giấy vàng bạc bay lả tả phủ hết con đường tỉnh thức để mở ra một cõi đời
son phấn ngào ngạt hương hoa mơ mơ, tỉnh tỉnh, muội muội, mê mê nhưng đầy một
thứ lạc thú riêng tư, một cõi trời bay bổng.
Chấp nhận tình yêu là chấp nhận một thứ có có, không không,
đùa đùa, thật thật. Nó vô hình tướng nhưng làm rã tan hồn phách. Không có nó
thì đời sống không biết sẽ tẻ nhạt đến dường nào. Thôi thì đành có nó vậy.
Bao la là tiếng nói của độ lượng. Đời không thấy tha thứ cho
nhau mà vẫn mơ ước bao la. Ai cũng thích những cánh đồng mênh mông, những chân
trời rộng mở. Sao mà lắt léo thế? Con người luôn luôn sẵn sàng tham dự những
chuyến đi bồng bềnh, sảng khói với những chân trời không thấy. Thèm gió bể
khơi. Thèm núi đồi trùng điệp. Hân hoan reo ca cùng chim chóc. Nâng niu những
hoa đồng cỏ nội. Ai cũng thế. Không riêng ai. Đến với đất trời như những đứa
con của vũ trụ, mà tấm lòng thì đóng kín tối tăm. Sao mà biển lận với trời đất
quá vậy?.
Đời đã mở cho ta những cõi rộng. Mà lòng nhân gian thì quá hẹp
hòi. Có cái gì bất trắc mà nẩy sinh như thế. Đã vậy thì không nên sàm sỡ thốt
tiếng bao la, mở lời rộng rãi. Đánh lừa thiên hạ còn khả thứ. Đừng bất kính với
đất trời. Chưa bao giờ đóa sen, đóa hồng nở một cách gian dối. Lòng không nở được
một điều gì tốt đẹp thì thôi. Đừng ép gượng.
Con người ta cũng hay đấy chứ. Dễ quên có phải là cái vốn liếng
ở đời? Sống với người thì hẹp. Hẹp quá! Mai đây ra đứng trước cõi bao la thì
nói chuyện phiêu bồng. Vả chăng, trời đất cũng dễ tính. Làm gì có chuyện trời đất
ganh đua với người. Có chăng, chỉ là ganh với hồng nhan, với tài mệnh.
Thế ra, ông Trời cũng khéo lắm. Cũng bày ra những cuộc chơi
riêng. Chơi với kẻ tương xứng. Hiểu ra như thế thì những định mệnh nổi trôi mới
khỏi buồn.
Thời nào cũng có những hồng nhan đa truân. Bất cứ ở đâu. Kiều
năm xưa hay Kiều nay thì cũng vậy. Gặp được người đồng điệu thì nói ngay tiếng
nặng tình. Tinh lắm. Đã gặp được thì không bao giờ gieo lời mắc mỏ. Làm vậy,
không những xấu mặc, mà xấu lòng.
Hình như có sự xếp đặt của ai đây. Bàn tay ghép gán quả là
tài tình lắm. Tài tình và tài tử. Tài tử trong cái nghĩ ẩn báu lộng ngọc của cuộc
đời. Bởi khi ta chạm đến tấm lòng quí giá kia của Kiều thì lập tức ta gặp cái
bao la của trời đất. Hay lắm!. Quỷ quyệt đến thế thì hết sức.
Và - cái bao la kia là gì vậy?. Là gì mà ai nấy đều nặng lòng
với? Có kẻ đứng trước bao la mà không thấy được bao la. Có kẻ ở buổi bình minh,
nghe tiếng chim hót đã chạm mặt với cõi vô lượng. Biết được vô lượng là cùng
lúc đến với vô biên. Hay đôi khi gắn bó, hòa lẫn với nhau trong một cuộc hôn phối
son sắt. Qua tay kẻ phàm nhân, cái vô biên được ví von đối chiếu nghịch lý với
cuộc đời hữu hạn của con người. Nhưng nếu rảnh rỗi một chút hãy ra nhìn sông nước
thử. Cái vô biên nằm đâu đó trên cánh vạc chở hoàng hôn về núi mỗi chiều.
Chạm đến vô biên là nhắc nhở cái lý sinh tử ở đời. Là muốn tầm
tích con đường vô định của sự sống chết. Thường khi nó gây nên sự buồn bã không
nguôi trong kiếp nhân sinh. Trái lại, đi vào cõi bao la người ta nhận ra được nỗi
hân hoan trong lòng. Khi bắt được cái nhịp của trời đất, lòng ta bỗng reo ca,
nhảy múa trong một hòa âm thuận chiều. Một cái gì đó soi tỏ đời ta như đạo đạt.
Đó là cái bước nhảy hân hoan, nối liền trời với đất, của Zorba trên bờ biển.
Cái hạnh phúc đó không đến với mọi người. Cái sự hòa nhịp kia cũng không thể có
nếu lòng ta không được trang bị vẻ thênh thang của vũ trụ. Có thực sự chạm đến
cõi vĩnh phúc vô hình, mới hý lộng, mới nhảy múa say sưa đến thế được.
Cho nên, nói đến chuyện riêng chung của trời đất là nói trong
cái lý đó vậy. Cũng không dễ gì tập tành sự độ lượng. Muốn có được phải làm cả
một cuộc đổi đời. Thay cái nhìn. Thay trí óc. Và tuyệt đối phải có một con tim
đẹp đẽ.
Nếu không, cái tình với cõi bao la kia chỉ là cái tình gian lận.
Và còn thú vị gì một cuộc chơi thiếu hào hứng như thế. Trời đất nương ta, nhưng
ta vốn như con bệnh, thủy chung không phát giác được gì. Con mắt rêu phong đã
đóng kín ta lại với thế giới ích kỷ, hẹp hòi, riêng tư. Làm sao còn nghe ra tiếng
hoan ca của thế giới bên ngoài. Nếu bảo là nghe, thì sao lại có thể thiếu hòa
điệu đến thế được. Chân tay trì trệ. Đời sống như đóng đinh, xa cách. Đừng mưu
toan với trời đất. Hạnh phúc xa lạ kia chỉ dành cho người có lòng. Kẻ hời hợt dễ
đàm tiếu, thị phi về cái hạnh phúc đó lắm. Bởi nhìn gần, hạnh phúc đó có vẻ phù
du quá. Không mang lại áo cơm. Đến thế thì còn nói thêm được một lời nào nữa.
Hãy ôm lấy cái phần của mình. Kẻ nổi trôi gặp người trôi nổi. Cứ theo trời xa đất
rộng kia mà rong chơi vui thú một đời vậy.
1. Giòng sông là chứng nhân già nua nhất của địa cầu. Hãy thử
một lần nương vào cơn mộng du nào đó tìm về những cành san hô cũ kỹ để học xem
giòng sông đã ghi những gì về tình yêu. Tôi đã hơn một lần trở về từ những cơn mộng
du đó để rồi làm người đãng trí buồn bã. Từ đấy, tôi cũng đã biết tình yêu
thường mở ra những cơn địa chấn kinh hoàng và đã đôi lần quay về xác xơ làm con
quạ già kể hoại một chuyện tình, chết như loài quạ vẫn thường kêu ngậm ngùi
trên nóc nhà một người hấp hối.
2. Có những cơn hạn hán về thiêu đốt địa cậu . Tình yêu bốc lửa
và phơi khô. Từ đó tình yêu chỉ còn là những vết tích chết được con người manh
nha ngụy trang để lừa dối nhau. Môi đã khô từ ngày hạn hán. Nước miếng được
ve tròn như những hạt kim cương đụt ngầu. Trái tim là quả ổi đen trên cành cằn
cỗi trụi lá. Lời yêu thương như lên men từ cõi chết ù lì. Bây giờ nhớ về tình
yêu cũng như hoài niệm về một cổ thích huyền hoặc. Nghườ ta không còn có thể
nói với nhau. Chỉ nói với riêng mình. Và tiếng nói được trả về từ cõi chết
làm trung gian thường trực giữa hai kẻ đối diện.
3. Thành phố của tình yêu đóng cửa từ dạo đó. Mỗi người về tự
xây riêng cho mình một nhà nguyện. Hằng đêm lời nguyện cầu vang lên như thánh
ca. Những lời nguyện cầu lên cao, lên cao mãi kết tinh thành một vương miện mầu
ngọc đen. Vương miện là di chúc quí báu dành cho kẻ chân tình về sau.
4. Cũng từ đó lời gọi vào tình yêu là lời vô vọng. Những thiết
tha tình yêu là những chóp lóe biến vào cơn giông. Không ai lừa dối ai. Chỉ
có mình phỉnh phờ lấy mình. Bởi cái chết đã dựng hình tượng trong cõi sống.
Con tim đã quen xúc động. Tiếng nói đã quen gửi đi. Từ bao giờ đến bây giờ. Sự
quen thuộc gây ảo tưởng mới lạ để đánh lừa con mắt. Cảm xúc của con người chỉ
là một kẻ trung gian đần độn. Chúng ta dùng ánh sáng đom đóm để thăng hoa tình
yêu nhưng rồi con đom đóm đã chết. Ta lại được trả về trước mộng khoảng không
đen. Thảm kịch sẽ được dựng lên mãi mãi bao giờ còn loài người. Trong cõi
riêng ta có một con chim bé nhỏ đứng nhìn và hót hoài điệp khúc buồn bã đó.
Con người chĩ là loài thiêu thân vô tội bay mãi vào ảo tưởng tình yêu.
5. Chỉ có trong tình yêu ta mới bắt gặp được cái chết của
chính mình. Tình yêu cũng mở ngỏ cho những lần hóa kiếp.
Hãy thử bước vào thế giới đó để khởi đầu bằng một cái chết thật
vô cùng yêu dấu.
...Khi cảm thấy trò chơi cuộc sống có điều gì đó bất ổn thì
hãy tìm đến một nơi tịch mịch, khóa kín các cánh cửa lại và giả vờ thả mình vào
một cơn đau mộng mị. Cơn đau có thể tùy thích nhưng không thể không đau. Đau đến
mịt mù để cái chết có cơ hội đến nhìn ngắm, thử thách số phận của bạn và vào một
lúc tưởng chừng như tuyệt vọng nhất, bỗng những cơn gió lành đến từ các thảo
nguyên xa xôi mang theo mùi hương cốm, hương bạc hà của những loài hoa dại đánh
thức bạn dậy và làm hồi sinh những mùa xuân đang ngủ quên trong các mạch máu của
bạn. Đó cũng là thời gian phục sinh của các sinh vật nhỏ bé trong các đầm lầy
và là thời tỉnh thức của các bậc thiện giả trên các đỉnh núi cao hay trong các
hang động.
Có lẽ trong các trò chơi chung thì trò chơi tình bạn là ít
gây phiền não nhất. Nó chỉ có thể vui nhiều hoặc vui ít chứ không thể làm nên
những đoạn trường. Nhưng nếu vì không may mà trò chơi tình bạn bỗng dưng gây
nên thảm trạng thì hãy từ tốn mở rộng lòng bạn thêm một đôi lần nữa và ngẫm
nghĩ. Đừng để ngộ nhận réo gọi thêm ngộ nhận. Đừng để những vết ố của lòng tị
hiềm di căn trên niềm tin.
Có những ngôi nhà nền móng không vững chắc nên sụp đổ. Những
khu vườn gầy guộc vì thiếu phân bón. Đừng làm nặng thên những gì đã quá nặng bởi
tâm trí ta sẽ bị nặng thêm dưới gánh nặng ấy. Hãy biết lãng quên và biết để lại
đằng sau những gì không thể cùng ta đồng hành về phái trước.
...Có những trò chơi ta chơi suốt đời không biết chán. Ngược
lại cũng không ít trò chơi chỉ tham dự một đôi lần đã không còn hứng thú.Trò
chơi uống rượu, uống trà một khi đã lao vào thì khó bề rút lui. Uống trà đã trở
thành đạo. Trà đạo thì hầu như ai cũng đã có lần nghe nói đến và nó là một trò
chơi thanh nhàn cao cấp của những bậc thượng thừa cao niên. Trò chơi uống rượu
gần gũi với đời hơn. Nó là người bạn, người tình, nó là niềm vui và cũng là nỗi
buồn, nó là lời an ủi, là niềm phấn khích, nó chia sẻ rồi lại bù đắp. Tóm lại,
với người biết uống rượu như một trò chơi tao nhã thì nó là tất cả. Uống rượu để
thấy yêu đời, yêu người hơn và thậm chí yêu cả những lập lòe đom đóm ma trơi
tình phụ.
Nếu biết giữ đúng lời hứa với những cánh đồng lúa mạch, những
cánh đồng nho, thì trò chơi uống rượu không bao giờ gây ra những đổ vỡ. Tôi đã
đi qua những cánh đồng như thế, rồi bước qua những ngưỡng cửa đưa vào nơi ăn chốn
ở của những thùng gỗ sồi cao chất ngất chứa đầy một chất lỏng màu hổ phách và
trong mỗi giọt thơm đó đang hình thành mỗi ngày, cả trong mỗi giây phút một sự
sống âm thầm, kỳ bí trong bóng tối tĩnh mịch kéo dài hàng mấy trăm năm. Trong mấy
trăm năm ấy rượu không ngủ mà rượu thức. Thức và hóa thân. Hóa thân thành một tấm
thân mềm mại trong suốt, vàng óng thơm tho.
Khi trò chơi uống rượu không còn mời gọi ta nữa thì ta tạm thở
dài và tự nhủ đây không phải là một sự phụ rẫy. Đây chỉ là một cuộc chia tay ngắn
hạn và sẽ không bao lâu những giọt rượu thơm tho lại làm đầy những chiếc ly thủy
tinh trong những bữa tiệc đời thầm lặng riêng lẻ hay náo nhiệt đầm ấm cùng bạn
bè.
...Có một ngàn lẻ một trò chơi, nhưng với tôi trò chơi tình
yêu, cuộc sống và rượu là những trò chơi thiết thân và ngọan mục nhất. Những
trò chơi ấy đã chọn tôi và tôi đành nhận lấy. Nhận lấy như một chọn lựa đầu
tiên và cuối cùng thứ số phận không màu sắc huy hoàng cũng không u ám. Tôi chạy
quanh những trò chơi đó như chạy quanh lòng trắc ẩn. Những trò chơi có khi giải
thoát tôi, vực tôi dậy từ những vũng tăm tối quỷ quyệt của sự suy tàn, có khi
dìm tôi xuống tận cùng sâu thẳm của trầm luân.
Tôi không vỗ tay hoan nghênh đặc biệt một trò chơi nào cả bởi
vì tôi muốn giữ được lòng chính trực và sự khoan dung. Trên lối đi đẫn vào cuộc
sống tôi vẫn gặp gỡ tình yêu và rượu. Giờ đây tôi đang nói thêm một lời tạm biệt
khác. Tạm biệt những ly rượu nồng nàn sớm, trưa, chiều, tối. Cuộc sống tôi đang
trần trụi những trò chơi. Cuộc sống trắng. Trò chơi cuộc sống không màu sắc đã
buộc tôi tìm lại chính mình, tìm lại một gương mặt mà tôi nghĩ rằng không còn
như xưa nữa.
Mái nhà là một tiếng có một âm vang tình cảm sâu kín trong
lòng mỗi con người. Chỉ có ở đó mình mới tìm thấy được mình đầy đủ nhất. Ðó là
cái nôi thứ hai ru mỗi đời người khi lớn lên. Vì vậy mỗi người phải cố gắng đừng
bao giờ để dưới mái nhà ấy có một địa ngục. Vẫn có những kẻ đã rời bỏ mái nhà
đi không một chút tiếc thương nhưng kể từ đó trong tâm hồn người ấy sẽ không
bao giờ còn sự bình an nữa.
Dứt bỏ mái nhà để ra đi cũng như phụ rẫy một tình yêu. Mái
nhà ở lại hoàn toàn vô tội. Mái nhà vẫn chờ cửa để đón người trở về nhưng người
ra đi thì không bao giờ kéo được mái nhà về với mình nữa.
Có được một mái nhà riêng trong lúc sống là một hạnh phúc. Nhất
là mái nhà ấy là hình ảnh của chính mình.
Mái nhà
Trịnh Công Sơn
Chùm ảnh minh họa trong entry - Đình Khoa chụp lại tại cafe gác Trịnh, Huế - Cuối tháng 6.2014.
Xem video về không gian này:
Cafe gác Trịnh - Nơi Trịnh Công Sơn ở lại và những đồng điệu
bình yên tìm về.













Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét