Chút suy ngẫm về nét văn hóa
đi lễ Chùa ngày đầu năm
Theo phong tục truyền thống bao đời nay, cứ mỗi năm vào dịp Tết
cổ truyền, đi lễ chùa như là một thói quen và một nét văn hóa của người Việt
Nam chúng ta. Vì đạo Phật đã gắn bó với dân tộc việt Nam ta từ rất sớm.
Từ thời phong kiến, người Việt đã chú trọng nhiều đến vấn đề
tâm linh, và đã có nhiều vương triều lấy đạo Phật làm quốc đạo và được truyền
bá rộng rãi đến nhiều thế hệ cho đến ngày nay. Nét văn hóa của người Việt bao
giờ cũng tôn kính thần linh, tôn kính tổ tiên, có thờ có linh, có kiêng có
lành. Ngày Tết đầu năm lên chùa để lòng lắng lại sau một năm vất vả nhọc nhằn
và để cầu xin mưa thuận gió hòa, hái lộc, cầu bình an trong năm mới đã từ lâu
trở thành nét văn hóa đặc trưng và phong tục truyền thống của nhiều người Việt
Nam. Tuy nhiên mấy năm gần đây, đi lễ chùa vào dịp Tết nguyên đán đã bị biến tướng
ít nhiều thành những trò lố lăng, kệch cỡm. Trong khi người Việt ở hải ngoại
đón Tết xa quê luôn mong muốn mang trên mình trang phục áo dài truyền thống để
giữ gìn nét văn hóa đặc trưng cùng những phong tục trang nghiêm đáng quý thì
người Việt ở trong nước đang dần dần thể hiện ý thức kém cỏi, thiếu văn hóa của
mình khi đi lễ chùa ở chốn linh thiêng vào dịp đầu năm mới.
Nếu đặt chân đến các đền, chùa vào những ngày Tết trên cả nước,
có thể dễ dàng bắt gặp nhiều bạn trẻ tụm năm tụm bảy cùng nhau đi lễ, xin lộc đầu
năm. Hầu như các bạn trẻ này chưa ý thức được về việc ăn mặc hay trang phục của
mình vào dịp đầu năm mới ở chốn trang nghiêm. Các
cô gái trẻ thì thích mặc quần áo hở hang, khoe nhiều da thịt, thậm chí có
cô còn ăn vận trang phục chẳng khác nào đồ ngủ ở nhà. Các chàng trai thì đầu
tóc để dài, nhuộm xanh nhuộm đỏ, ăn nói lớn tiếng, cười đùa mất trật tự trong
khuôn viên nhà chùa. Đó là chưa kể có nhiều thanh thiếu niên còn vô ý thức, có
những hành động quá lố khiến nhiều người cảm thấy bức xúc, phẫn
nộ như trèo lên tượng phật, ngồi vắt chân, cười đùa và chụp hình.
Người trẻ thì thế. Còn mấy cô mấy dì lớn tuổi cũng chẳng kém. Họ
đi lễ chùa đầu năm với những bộ váy ngắn, quần short một cách tự nhiên theo
sở thích của mình mà không ý thức được rằng trang phục này không phù hợp với
nơi linh thiêng, thờ cúng và đặc biệt là tạo sự phảm cảm, khó coi cho nhiều người
xung quanh. Có nhiều phụ nữ đứng tuổi còn vô tư dùng điện thoại chụp hình trong
lúc tay cầm cả bó nhang đang cháy để ghi lại hình ảnh mình đang thành tâm khấn
vái để có cái khoe với bạn bè hay chia sẻ trên trang mạng xã hội cá nhân. Tôi
chẳng hiểu họ thành tâm khấn vái kiểu gì với một tay cầm bó nhang đang rực cháy
và một tay cầm điện thoại tự chụp hình. Rồi cả việc cúng dường đầu năm và xin lộc
bình an. Cúng dường đầu năm là do lòng hảo tâm của mỗi người, chẳng có đấng cao
nhân nào chứng minh rằng cúng dường càng nhiều tiền của thì càng được giàu có. Ấy
vậy mà các cô các dì lại cứ chen chúc, tranh nhau mà cúng dường, nhét nhiều tiền,
rồi cả vàng miếng, vàng thẻ vào hòm công đức cho thỏa thích mong ước được phát
tài già sang vào năm mới. Thậm chí cái hành động bỏ tiền, bỏ vàng vào hòm công
đức cúng dường của các cô các dì tuy chỉ diễn ra trong chốc lát vài giây nhưng
dường như đó là khoảng khắc để họ thể hiện độ giàu có, chịu chi của mình vào
ngày đầu năm. Sự lộn xộn, mất trật tự của việc cúng dường đã làm xấu đi hình ảnh
trang nghiêm chốn linh thiêng vào ngày đầu năm mới.
Vậy mà càng ngày, mỗi năm dịp năm mới Tết đến, vấn nạn này diễn ra ngày càng nhiều. Chẳng hiểu ý thức và trình độ hiểu biết văn hóa của người Việt Nam mình giờ đây như thế nào mà họ có thể thản nhiên hành động và cư xử một cách vô ý dến như vậy ngay trên quê hương mình, một đất nước mà đạo Phật, đền thờ, đình chùa được hầu hết người dân chọn là nơi để gởi gắm niềm tin và tâm linh.
Vậy mà càng ngày, mỗi năm dịp năm mới Tết đến, vấn nạn này diễn ra ngày càng nhiều. Chẳng hiểu ý thức và trình độ hiểu biết văn hóa của người Việt Nam mình giờ đây như thế nào mà họ có thể thản nhiên hành động và cư xử một cách vô ý dến như vậy ngay trên quê hương mình, một đất nước mà đạo Phật, đền thờ, đình chùa được hầu hết người dân chọn là nơi để gởi gắm niềm tin và tâm linh.
Đầu năm đi lễ chùa để lòng người hướng thiện. Mái đình, cửa
chùa đều là chốn linh thiên, trang nghiêm luôn được xem là nơi tốt lành cho việc
xuất hành đầu năm của mọi người. Chợt nghĩ người việt ở nước tuy sống xa quê
hương nhiều năm qua nhưng Tết nào khi đến cửa chùa, nhìn thấy các dì các cô
trong trang phục áo dài truyền thống cùng những em nhỏ cũng được mặc trên người
chiếc áo dài đậm đà màu sắc dân tộc Việt Nam trên đất khách là thấy một mùa
xuân ấm lòng người tha phương đang đến. Vậy mà ở ngay trên mảnh đất quê hương
Việt Nam mình, những năm gần đây khi xuân về Tết đến, lại có nhiều người đang
làm mai một và làm xấu đi hình ảnh văn hóa truyền thống đáng quý này. Mùa xuân,
mùa của lễ hội, mùa đoàn viên, mùa gợi nhớ về cội nguồn quê hương dân tộc, và
là mùa của những ước vọng, chỉ mong rằng hình ảnh đi lễ chùa đầu xuân mãi là một
hình ảnh đẹp, một phong tục truyền thống đáng quý được giữ gìn cho nhiều thế hệ
người Việt mai sau cho dù là ở ngay trên quê hương Việt Nam hay ở nơi xứ lạ, đất
khách quê người.
Đoàn Ngọc


Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét