Cơn giận ấy sẽ ở lại với ngươi

Ở Ấn Độ, thế kỷ VI trước Tây lịch có thể coi là Thế kỷ Trí Tuệ. Xã hội Ấn khi ấy là mảnh đất tốt cho rất nhiều giáo lý nảy nở. Vì sao vậy?

Sau một thời gian dài bế tắc về tư tưởng bởi giới giáo sĩ Bà La Môn nhũng nhiễu và tha hóa, dân chúng càng khao khát những triết thuyết mới mẻ. Thế là một tôn giáo mới ra đời như Phật giáo được đón nhận rộng rãi. Vùng Bắc Ấn có hai vị đại vương là Pasenadi (Ba Tư Nặc) và Bimbisara (Tần Bà Ta La) thì cả hai vị đều quy y và trở thành bạn của Đức Phật. Họ tạo điều kiện thuận lợi cho giáo lý của Phật lan truyền rộng khắp các vương quốc trên tiểu lục địa Ấn Độ.

Tuy nhiên suốt quãng đời bốn mươi lăm năm đầu trần chân đất đi truyền giảng, từ tuổi ba mươi lăm cho đến khi Phật nhập diệt ở tuổi tám mươi, Ngài cũng gặp nhiều đại nạn. Ngay cả em họ Ngài là Devadatta (Đề Bà Đạt Đa), cũng là một khất sĩ trong giáo đoàn của Phật, đã hai lần trực tiếp ám sát Phật. Các thế lực chống phá đã dùng đủ âm mưu tạo ra những scandal bê bối để đổ cho Phật. Cũng phải là một bậc chân tu thì mới hóa giải được tất cả những tai họa đó.

Trong tiểu thuyết “Đức Phật, nàng Savitri và tôi” (Hồ Anh Thái, NXB Trẻ), tác giả đã dựa vào những tài liệu lịch sử để kể lại một số vụ việc như vậy. Cinca là cô nàng bị kẻ xấu xúi giục và chúng bày ra cách mà chúng cho rằng sẽ làm cho Phật ô danh. Cô nàng ngồi lẫn giữa các tín đồ nghe Phật giảng bài. Được nửa chừng, Cinca đứng lên gào khóc tố cáo Phật làm cho mình mang thai mà không đoái hoài phụng dưỡng.

Còn Sundari là nữ khất sĩ. Nàng vô tình bị rơi vào bẫy của một phe phái thù địch. Họ bảo nàng hãy đến nghe Phật thuyết giảng càng nhiều càng chóng đắc đạo. Họ xúi nàng ngày nào cũng lượn lờ đến tinh xá Jetavana. Nghe giảng. Đàm luận. Xăm xắn làm công quả. Các nhà sư và tín đồ bản địa đều nhẵn mặt Sundari. Đến lúc ấy phe phái nọ mới giết Sundari, lấp đất sơ sài rồi tri hô đi tìm xác. Tìm ra ngay. Ở giữa vườn tinh xá. Cái xác được mang ngay về kinh thành Savatthi (Xá Vệ). Đám thủ phạm la ó gào thét điên dại giữa chốn phố phường, vu khống cho các khất sĩ trong tinh xá của Phật đã cưỡng bức một nữ đồng đạo rồi sát hại…

Nhưng không gì có thể làm hư hại hình ảnh của các vị chân tu một khi dân chúng đã thức tỉnh và niềm tin với Phật giáo ngày càng lớn mạnh. Chính dân chúng đã một lòng sáng suốt bảo vệ giáo đoàn. Bản thân các vị đại vương như Pasenadi và Bimbisara cũng tích cực điều tra và làm minh bạch các vụ việc.

Con đường hành đạo thênh thang nhưng cũng chất đầy những điều thị phi và nhiều đòn tấn công ác hiểm. Tuy nhiên Phật và giáo đoàn luôn an lạc vì an lạc mới là đích cao nhất của hành trình diệt khổ. Xin nhắc lại một cuộc đối thoại trong đó ẩn chứa quan niệm của Phật trước mọi sự công kích và thị phi.

Một ngày, Phật đi giáo hóa trong thành Rajagaha (Vương Xá). Một người theo đạo Bà La Môn xông đến rủa xả liên hồi.

– Ngươi không có quyền dạy dỗ ai cả. Ngươi cũng ngu ngốc như mọi người mà thôi, chỉ có điều ngươi biết che đậy sự ngu dốt của mình. Ngươi chỉ là kẻ tà đạo lừa đảo.

Người đàn ông này quá tức giận vì có đứa em trai mới đi theo Phật. Cả gia tộc của ông ta xao xác. Bản thân ông ta không thể chấp nhận việc ông ta coi là tày trời.

Phật bình thản hỏi người đang la hét tức giận:

– Hãy nói cho ta biết, ngươi có hay mời bạn bè người thân đến nhà ăn uống hay không?

Trong cơn giận dữ, người đàn ông bỗng trở nên lúng túng:

– Chuyện này liên quan gì đến việc ta đang đối mặt với ngươi?

– Có đấy. Nếu khách khứa đến nhà ngươi mà lại không động đến thức ăn ngươi bày ra, thức ăn ấy sẽ thuộc về ai?

Người đàn ông im lặng một hồi. Ông ta trả lời mà chưa rõ người đối thoại sẽ đưa mình tới đâu:

– Hỏi gì mà lạ? Thì thức ăn ấy vẫn thuộc về ta, chứ còn của ai nữa.

Phật mỉm cười:

– Thưa rằng rất đúng. Cơn tức giận của ngươi cũng vậy. Ngươi tức giận với ta, mà ta không hề bị tác động, thì cơn giận ấy sẽ ở lại với ngươi. Thế rồi ngươi là kẻ duy nhất cảm thấy tức tối, chứ không phải ta. Ngươi đã tự làm tổn thương chính mình rồi đó.

30/5/2024

Hồ Anh Thái

Theo https://vanhocsaigon.com/