Trịnh Công Sơn
và khát vọng hòa bình 2
Càng thấm thía nỗi đau chiến tranh, khát vọng hòa bình càng trở nên thao thiết trong những ca khúc của Trịnh. Ông mong mỏi ngày quê hương “không có đạn bay” cho “tiếng chân trẻ rộn ràng”, cho “tay mẹ nồng nàn” và “trời đất yên vui” (8). Ông mơ ngày đất nước thanh bình để được rong ruổi khắp mọi miền, sẻ chia niềm vui sum họp “Khi đất nước tôi thanh bình, tôi sẽ đi không ngừng/ Sài Gòn ra Trung, Hà Nội vô Nam/ Tôi đi chung cuộc mừng/ và mong sẽ quên chuyện non nước mình” (9). Ông trông chờ ngày thống nhất “Đêm sông Hương nhung nhớ/ Ngày Cửu Long mơ/ Mơ một ngày Hồng Hà góp hội trùng dương” (10) để được nối vòng tay lớn xây dựng lại quê nhà “Chờ lúa thơm lên dưới những bàn tay dân mình/ Chờ lòng yêu thương đất nước quyết đi xây thanh bình” (11). Có hiểu được khát vọng hòa bình đau đáu trong tim Trịnh, ta mới hiểu được niềm vui bất tuyệt trong giây phút với tay tới hòa bình “Rừng núi loan tin đến mọi miền/ Gió Hòa bình bay về muôn hướng/ Ngày vui con nước trôi nhanh/ Nhịp sống bao la xóa bỏ hận thù” (12).
Khát vọng hòa bình trong những ca khúc Trịnh Công Sơn chẳng phải là cái gì quá lớn lao, xa vời. Trái lại, nó nhỏ bé, giản dị, đơn sơ như chính cuộc đời của bao nhiêu người dân Việt nghèo khổ, lam lũ thời ấy. Nó đơn giản chỉ là ước mong được đi lại, cười đùa ngay trên mảnh đất mình sinh ra mà không phải sợ hãi, âu lo; chỉ đơn giản là giấc ngủ bình yên không phải giật mình vì tiếng súng. Vậy mà biết bao người Việt thời Trịnh Công Sơn đã phải đợi chờ trong mỏi mòn, tuyệt vọng; thậm chí có người đến khi nhắm mắt xuôi tay vẫn không thể tìm thấy được. Bất chợt tôi nhớ đến “giấc mộng bình thường” mà Phạm Duy từng nói đến trong câu hát phổ từ thơ Huy Cận “Ngủ đi mộng vẫn bình thường/ À ơi có tiếng thùy dương đôi bờ” (13).
Người Việt trông mong một cuộc sống bình thường bởi họ đang phải ngụp lặn trong một thời đại bất bình thường. Nỗi trông mong ấy vì thế mà trở nên thiêng liêng, cảm động biết chừng nào.
Bây giờ thì tôi đã có thể lý giải được vì sao ngày trước ông cậu tôi thường vẫn hay thở dài và trầm tư mỗi khi nghe nhạc Trịnh. Chẳng phải nỗi buồn chiến tranh và niềm mong mỏi hòa bình da diết trong những Trịnh Khúc kia đã có sức lay động mãnh liệt đến cõi lòng một người từng đi qua chiến tranh như cậu hay sao? Và phải chăng đó cũng chính là điều kỳ diệu khiến nhạc Trịnh lan tỏa trong tâm hồn tôi, níu giữ trái tim tôi từ thời thơ bé? Xin cảm ơn Trịnh đã cho tôi hiểu thế nào là sự tàn khốc của chiến tranh, hiểu được giá trị của hòa bình để từ đó biết trân quý những gì mình đang có. Xin ông trên chín tầng trời, hãy tiếp tục làm người du ca phiêu lãng, nguyện cầu cho quê hương được mãi mãi thanh bình.
Chú thích:
(1) Lời ca khúc “Rồi như đá ngây ngô” của Trịnh Công Sơn.
(2) Chữ dung của Nguyễn Tuân.
(3) Lời ca khúc “Mưa hồng” của Trịnh Công Sơn.
(4) Lời ca khúc “Đại bác ru đêm” của Trịnh Công Sơn.
(5) Lời ca khúc “Ngụ ngôn mùa đông” của Trịnh Công Sơn.
(6) Lời ca khúc “Người già em bé” của Trịnh Công Sơn.
(7) Lời ca khúc “Người mẹ Ô Lý” của Trịnh Công Sơn.
(8) Lời ca khúc “Xin cho tôi” của Trịnh Công Sơn.
(9) Lời ca khúc “Tôi sẽ đi thăm” của Trịnh Công Sơn.
(10) Lời ca khúc “Lại gần với nhau” của Trịnh Công Sơn.
(11) Lời ca khúc “Chờ nhìn quê hương sáng chói” của Trịnh Công Sơn.
(12) Lời ca khúc “Ta đã thấy gì trong đêm nay” của Trịnh Công Sơn.
(13) Lời ca khúc “Ngậm ngùi” của Phạm Duy.
Theo https://vanhocsaigon.com/
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét