Đêm hè nghe tiếng cuốc kêu

Đêm hè nghe tiếng cuốc kêu

Hàng tre làng tôi nằm dọc theo chân ruộng từ giữa xóm trên kéo dài đến cuối xóm… Ngoài che mát đường làng, hàng tre cũng là nơi trú ngụ của nhiều loài chim hoang dã, trong đó có chim cuốc. Loài chim quanh năm sống âm thầm với bờ cây, bụi rậm, luồn lách kiếm ăn để sinh tồn.
Nhà văn Hoàng Hà Thế
Những ngày cuối tháng năm, đập Đồng Cam mở nước, cánh đồng làng sau nhà cũng bắt đầu vào vụ gieo sạ mùa lúa tháng tám (vụ hè thu). Trời về đêm, ngọn gió nam non xuất hiện hiu hiu thổi vào làng mang theo mùi hương đất ruộng và tiếng kêu “quốc, quốc… quốc” của chim cuốc gọi bầy đi ăn đêm mà một thời “trẻ trâu” chúng tôi hay gọi là “tiếng cuốc gọi hè”!
Tiếng chim cuốc kêu là dấu hiệu báo mùa hạ đã về. Tôi còn nhớ ngày xưa làng tôi chưa có điện thắp sáng như bây giờ. Trời vừa sẩm tối, nhà nhà thắp đèn thì tiếng chim cuốc cũng bắt đầu vọng kêu sau rặng tre. Tiếng “quốc… quốc” cất lên đều đều, cần mẫn… từ sẩm tối đến tảng sáng. Ngồi học bài bên chiếc đèn hột vịt mà cứ phân tâm bởi tiếng chim cuốc gọi nhau bằng nhiều âm điệu lúc trầm lúc bổng, tạo thành bản hợp tấu nghe sao da diết, thẳm sâu và bâng khuâng đến nao lòng.
Cuốc là một loài chim nhỏ, thân hình của nó thon thon chỉ chừng bụm bàn tay. Lông màu đen khắp thân, cổ dài, chân dài, từng ngón chân cũng khẳng khiu như cái que. Chim cuốc còn có tên rất mỹ miều được người đời đặt cho là chim đỗ quyên, mà gọi là chim con cuốc lủi vì nó chạy mà như lủi, rất nhanh. Nó mò mẫm kiếm ăn ở góc ao, bờ ruộng, hàng tre… Khi tìm mồi, đầu nó cúi xuống, hai mắt nhìn chăm chăm, lặng lẽ dò từng bước. Lặng lẽ đến nỗi khi ta đến gần thấy nó lủi vào bụi rậm hoặc bay vụt lên mới biết.
Chiều nay có cơn mưa giông, khí trời dịu mát… Tối tôi mắc võng dưới cây đào (điều) để nghe tiếng chim cuốc gọi hè, trong cái yên tĩnh vùng quê ngoại ô thành phố, tiếng cuốc kêu vang lên sau dãy tre làng. Tiếng cuốc kêu râm ran gọi và tiếng đáp tìm bạn tình, tiếng cuốc mẹ lúc rúc gọi con đến ăn mồi, tiếng cuốc trầm trầm lẻ loi khi bạn đời không còn, trong tôi nghĩ nay mai con chim cuốc này sẽ lìa đời vì nhớ lại câu chuyện kể của mẹ tôi về tính thủy chung của chim cuốc. Khi con đực (trống) hay con mái mất đi thì con còn lại cất tiếng kêu để tìm bạn đời… đến khi chết khô mà thôi.
Quả thật không có âm thanh nào làm nao lòng người như tiếng chim cuốc. Cuốc kêu báo hiệu hè đến với những cơn mua giông. Tiếng cuốc kêu giữa trưa làm tăng thêm sự tĩnh mịch. Cuốc kêu lúc mặt trời xuống núi như kéo dài mãi một nỗi buồn đầy tính hoài niệm. Cuốc kêu giữa đêm trăng thanh, khi trời đất chỉ còn lại một màu vàng sánh gợi đến niềm thao thức về ngày mai.
10/6/2020
Hoàng Hà Thế
Theo https://vanhocsaigon.com/