Hồ Gươm - Viên ngọc giữa lòng Hà Nội
Nếu Thăng Long - Hà Nội là nơi lắng hồn núi sông ngàn năm thì
Hồ Gươm chính là nơi lắng hồn của Thăng Long - Hà Nội. Hồ Gươm có một bề dày lịch
sử và huyền thoại song hành với bề dày lịch sử của Thăng Long - Đông Đô - Hà Nội,
là trái tim của Thủ đô đất rồng bay.
Hồ Gươm giống như một vườn hoa đầy sắc màu
Mang đậm dấu ấn văn hóa và kiến trúc Hà Nội
Rủ nhau xem cảnh Kiếm Hồ
Xem Cầu Thê Húc, xem Chùa Ngọc Sơn
Đài Nghiên, Tháp Bút chưa mòn
Hỏi ai gây dựng nên non nước này?
Xem Cầu Thê Húc, xem Chùa Ngọc Sơn
Đài Nghiên, Tháp Bút chưa mòn
Hỏi ai gây dựng nên non nước này?
Hồ Gươm có từ bao giờ thì chưa thấy tài liệu nào nói chính
xác. Chỉ biết, cách đây chừng 6 thế kỷ, vào năm 1490, theo bản đồ thời Hồng Đức
có tên là “Trung Đô đồ” thì chung quanh kinh thành khi ấy vẫn mênh mang nước.
Hồ Gươm là một phân lưu của sông Hồng có hình loe thắt không đều nhau chạy dài từ phố Hàng Đào, qua phố Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, tới Hàng Chuối rồi lại thông ra sông Hồng. Nơi loe nhất chính là Hồ Gươm, rộng gấp nhiều lần sông Tô, nước quanh năm xanh biếc. Trải qua hàng ngàn năm, hình dáng của Hồ cũng thay đổi và bị thu nhỏ rất nhiều. Hồ Gươm được mang khá nhiều tên: Lục Thủy, Tả Vọng, Hữu Vọng, Thủy Quân... Tương truyền vào thế kỷ 15, Hồ được đổi tên thành Hồ Hoàn Kiếm, gắn liền với truyền thuyết trả gươm thần cho Rùa Vàng, ghi lại thắng lợi của cuộc chiến đấu 10 năm của nhân dân Việt Nam chống lại quân Minh (1417-1427) dưới sự lãnh đạo của Lê Lợi.
Truyền thuyết kể rằng khi Lê Lợi khởi nghĩa ở Lam Sơn (Thanh Hoá) có mò được một lưỡi gươm, sau đó lại nhặt được một cái chuôi ở ruộng cày, ghép lại thành thanh gươm, đặt tên là Thuận Thiên. Gươm báu này đã theo Lê Lợi trong suốt thời gian kháng chiến chống giặc Minh. Khi lên ngôi về đóng đô ở Thăng Long, trong một lần nhà vua đi chơi thuyền trên Hồ Lục Thuỷ, bỗng một con rùa xuất hiện. Lê Thái Tổ rút gươm khỏi vỏ, giơ gươm ra thì gươm bay về phía con rùa. Rùa ngậm gươm, lặn xuống đáy Hồ, và từ đó Hồ Lục Thủy có tên gọi mới là Hồ Hoàn Kiếm (trả gươm) hay Hồ Gươm.
Ý nghĩa sâu xa của câu chuyện này chính là, trong lòng đất nước ta luôn có một thanh gươm thần diệt giặc, không có kẻ thù nào xâm phạm bờ cõi, xâm lược nước ta lại không bị đánh bại bởi thanh gươm báu đó. Thanh gươm báu này chính là lòng yêu nước, là tinh thần đoàn kết, là tư tưởng "Không có gì quý hơn độc lập, tự do" mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tổng kết.
Nói đến Hồ Gươm không thể không nhắc đến các công trình kiến trúc như: Đền Ngọc
Sơn, Tháp Rùa, Cầu Thê Húc, Tháp Bút, Đền Bà Kiệu, Tháp Hòa Phong được sắp đặt
theo phong thủy với 4 hướng chính: Thanh Long, Bạch Hổ, Chu Tước và Huyền Vũ.
Hồ Gươm không lớn nhưng lại tạo nên một khung cảnh sơn thủy hữu tình nhờ những công trình kiến trúc nhỏ rất Việt Nam, rất gần gũi với con người. Chính cái tỷ lệ phù hợp đã làm cho những công trình này đẹp hơn lên trong phong cảnh Hồ Gươm, hòa quyện với thiên nhiên tạo nên một quần thể hài hòa, trữ tình.
Cây cỏ hoa lá xung quanh Hồ Gươm thật nhiều và xanh mướt như ôm lấy công trình, bình thản soi bóng xuống lòng Hồ, đã từ nhiều năm nay nó trở thành một sắc thái riêng của Hà Nội, vừa tô điểm cho Hồ, vừa minh chứng cho bước đi của thời gian. Xét về cảnh quan kiến trúc, những vật thể ấy đã làm nên một cái nền lý tưởng cho mọi công trình.
Nằm ở vị trí trung tâm, Hồ là nơi kết nối giữa khu phố cổ với khu phố Tây theo phong cách kiến trúc quy hoạch châu Âu mà người Pháp thực hiện cách đây hơn thế kỷ. Hồ như lòng bàn tay và các ngón tay là những con đường thân quen của Hà Nội, từ các phố Hàng Ngang, Hàng Đào, Cầu Gỗ, Lương Văn Can, Lò Sũ… của khu phố cổ đến phố cũ Bảo Khánh, Nhà Thờ, Tràng Thi, Hàng Bài, Đinh Tiên Hoàng, Tràng Tiền, Hàng Khay, Bà Triệu… Tất cả như những “dòng sông phố” chảy về Hồ Hoàn Kiếm, tạo nên nhịp sống ở quanh khu vực Hồ luôn sôi động và náo nhiệt cả ngày cũng như đêm.
Hồ Gươm là một phân lưu của sông Hồng có hình loe thắt không đều nhau chạy dài từ phố Hàng Đào, qua phố Hai Bà Trưng, Lý Thường Kiệt, tới Hàng Chuối rồi lại thông ra sông Hồng. Nơi loe nhất chính là Hồ Gươm, rộng gấp nhiều lần sông Tô, nước quanh năm xanh biếc. Trải qua hàng ngàn năm, hình dáng của Hồ cũng thay đổi và bị thu nhỏ rất nhiều. Hồ Gươm được mang khá nhiều tên: Lục Thủy, Tả Vọng, Hữu Vọng, Thủy Quân... Tương truyền vào thế kỷ 15, Hồ được đổi tên thành Hồ Hoàn Kiếm, gắn liền với truyền thuyết trả gươm thần cho Rùa Vàng, ghi lại thắng lợi của cuộc chiến đấu 10 năm của nhân dân Việt Nam chống lại quân Minh (1417-1427) dưới sự lãnh đạo của Lê Lợi.
Truyền thuyết kể rằng khi Lê Lợi khởi nghĩa ở Lam Sơn (Thanh Hoá) có mò được một lưỡi gươm, sau đó lại nhặt được một cái chuôi ở ruộng cày, ghép lại thành thanh gươm, đặt tên là Thuận Thiên. Gươm báu này đã theo Lê Lợi trong suốt thời gian kháng chiến chống giặc Minh. Khi lên ngôi về đóng đô ở Thăng Long, trong một lần nhà vua đi chơi thuyền trên Hồ Lục Thuỷ, bỗng một con rùa xuất hiện. Lê Thái Tổ rút gươm khỏi vỏ, giơ gươm ra thì gươm bay về phía con rùa. Rùa ngậm gươm, lặn xuống đáy Hồ, và từ đó Hồ Lục Thủy có tên gọi mới là Hồ Hoàn Kiếm (trả gươm) hay Hồ Gươm.
Ý nghĩa sâu xa của câu chuyện này chính là, trong lòng đất nước ta luôn có một thanh gươm thần diệt giặc, không có kẻ thù nào xâm phạm bờ cõi, xâm lược nước ta lại không bị đánh bại bởi thanh gươm báu đó. Thanh gươm báu này chính là lòng yêu nước, là tinh thần đoàn kết, là tư tưởng "Không có gì quý hơn độc lập, tự do" mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tổng kết.
Hồ Gươm không lớn nhưng lại tạo nên một khung cảnh sơn thủy hữu tình nhờ những công trình kiến trúc nhỏ rất Việt Nam, rất gần gũi với con người. Chính cái tỷ lệ phù hợp đã làm cho những công trình này đẹp hơn lên trong phong cảnh Hồ Gươm, hòa quyện với thiên nhiên tạo nên một quần thể hài hòa, trữ tình.
Cây cỏ hoa lá xung quanh Hồ Gươm thật nhiều và xanh mướt như ôm lấy công trình, bình thản soi bóng xuống lòng Hồ, đã từ nhiều năm nay nó trở thành một sắc thái riêng của Hà Nội, vừa tô điểm cho Hồ, vừa minh chứng cho bước đi của thời gian. Xét về cảnh quan kiến trúc, những vật thể ấy đã làm nên một cái nền lý tưởng cho mọi công trình.
Nằm ở vị trí trung tâm, Hồ là nơi kết nối giữa khu phố cổ với khu phố Tây theo phong cách kiến trúc quy hoạch châu Âu mà người Pháp thực hiện cách đây hơn thế kỷ. Hồ như lòng bàn tay và các ngón tay là những con đường thân quen của Hà Nội, từ các phố Hàng Ngang, Hàng Đào, Cầu Gỗ, Lương Văn Can, Lò Sũ… của khu phố cổ đến phố cũ Bảo Khánh, Nhà Thờ, Tràng Thi, Hàng Bài, Đinh Tiên Hoàng, Tràng Tiền, Hàng Khay, Bà Triệu… Tất cả như những “dòng sông phố” chảy về Hồ Hoàn Kiếm, tạo nên nhịp sống ở quanh khu vực Hồ luôn sôi động và náo nhiệt cả ngày cũng như đêm.
Mùa đông bên Hồ Gươm
Nơi gặp gỡ của hiện tại, quá khứ và tương lai
Hồ Gươm được nhiều người yêu thích không chỉ bởi không gian lịch sử và văn hóa thấm đẫm ở nơi đây, mà còn bởi sự hài hòa giữa thiên nhiên, kiến trúc và con người trong cái không gian đặc biệt ấy.
Với người dân ở Hà Nội thì Hồ Gươm có lẽ đã trở thành một địa điểm quen thuộc cho những cuộc đi dạo, cho những khi cần tìm một nơi yên bình trong lòng thành phố náo nhiệt, vì vậy vẻ đẹp Hồ Gươm ở từng thời điểm đã không còn xa lạ. Nhưng với những du khách chỉ ghé thăm Thủ đô, nếu có dịp đến với Hồ Gươm hãy dành thời gian đi dạo quanh Hồ bởi ở mỗi góc độ khác nhau, Hồ Gươm lại mang một vẻ đẹp khác, một cái nhìn khác về cảnh sắc và dù là ở thời khắc nào trong năm, Hồ Gươm cũng luôn mang đến cảm giác bình yên, tĩnh lặng khiến người ta cảm thấy nhẹ nhõm, thanh bình...
Hồ Gươm được nhiều người yêu thích không chỉ bởi không gian lịch sử và văn hóa thấm đẫm ở nơi đây, mà còn bởi sự hài hòa giữa thiên nhiên, kiến trúc và con người trong cái không gian đặc biệt ấy.
Với người dân ở Hà Nội thì Hồ Gươm có lẽ đã trở thành một địa điểm quen thuộc cho những cuộc đi dạo, cho những khi cần tìm một nơi yên bình trong lòng thành phố náo nhiệt, vì vậy vẻ đẹp Hồ Gươm ở từng thời điểm đã không còn xa lạ. Nhưng với những du khách chỉ ghé thăm Thủ đô, nếu có dịp đến với Hồ Gươm hãy dành thời gian đi dạo quanh Hồ bởi ở mỗi góc độ khác nhau, Hồ Gươm lại mang một vẻ đẹp khác, một cái nhìn khác về cảnh sắc và dù là ở thời khắc nào trong năm, Hồ Gươm cũng luôn mang đến cảm giác bình yên, tĩnh lặng khiến người ta cảm thấy nhẹ nhõm, thanh bình...
Cây lộc vừng bên hồ
Ai đã từng một lần ngắm Hồ từ trên cao vào đầu mùa Hạ sẽ
không khỏi thảng thốt trước bức tranh đầy màu sắc và nên thơ của những cây bằng
lăng tím dịu dàng xen giữa những phượng cháy đỏ rực, những cơm nguội chín vàng.
Tất cả tạo nên một bức tranh hoàn hảo với những sắc màu rạng rỡ của thiên
nhiên. Mùa Thu, Hồ Hoàn Kiếm là một thắng cảnh đẹp với những rặng liễu rủ bên bờ,
những tàng cây ngả xuống vòng tay ôm lấy mặt nước Hồ biếc xanh màu ngọc lấp
lánh nắng vàng. Vào Đêm Giao thừa, Hồ Gươm lại là nơi nhân dân Thủ đô lui tới để
xem pháo hoa, cảm nhận thời khắc đặc biệt chuyển giao giữa năm cũ và năm mới.
Những thói quen cũ bên Hồ của người Hà Nội đến nay cũng vẫn còn lưu giữ được, chẳng hạn như những buổi hẹn hò của lớp thanh niên, học sinh, hay những buổi đàm đạo văn chương và thú chơi cờ tướng hàng ngày của giới trí thức cao tuổi bên bờ Hồ Hoàn Kiếm. Hồ Gươm là điểm hẹn, nơi gặp gỡ và trao đổi của họ.
Sự ngự trị về tinh thần của Hồ Gươm vẫn không ngừng được khắc sâu vào lịch sử của người Hà Nội. Nó vừa có ý nghĩa vật chất, vừa có ý nghĩa tinh thần, không ngừng góp phần sản sinh, tạo nguồn cảm hứng cho những chiêm ngưỡng và khám phá. Được xem là một trong những điểm tựa tinh thần hiếm hoi của người dân thành phố, Hồ Gươm là nơi mà người ta vừa sống một cuộc sống hiện tại, vừa có thể nhìn về quá khứ và hướng tới tương lai.
Hồ Gươm với sự duyên dáng êm đềm đã đi vào tiềm thức của bao con người Hà Nội, chứng kiến bao sự đổi thay phát triển và thăng trầm của lịch sử. Hơn một thiên nhiên kỷ đã trôi qua, Hồ Gươm đã trở thành một di sản kiến trúc văn hóa, viên ngọc quý long lanh giữa lòng Hà Nội ngàn năm tuổi.
Những thói quen cũ bên Hồ của người Hà Nội đến nay cũng vẫn còn lưu giữ được, chẳng hạn như những buổi hẹn hò của lớp thanh niên, học sinh, hay những buổi đàm đạo văn chương và thú chơi cờ tướng hàng ngày của giới trí thức cao tuổi bên bờ Hồ Hoàn Kiếm. Hồ Gươm là điểm hẹn, nơi gặp gỡ và trao đổi của họ.
Sự ngự trị về tinh thần của Hồ Gươm vẫn không ngừng được khắc sâu vào lịch sử của người Hà Nội. Nó vừa có ý nghĩa vật chất, vừa có ý nghĩa tinh thần, không ngừng góp phần sản sinh, tạo nguồn cảm hứng cho những chiêm ngưỡng và khám phá. Được xem là một trong những điểm tựa tinh thần hiếm hoi của người dân thành phố, Hồ Gươm là nơi mà người ta vừa sống một cuộc sống hiện tại, vừa có thể nhìn về quá khứ và hướng tới tương lai.
Hồ Gươm với sự duyên dáng êm đềm đã đi vào tiềm thức của bao con người Hà Nội, chứng kiến bao sự đổi thay phát triển và thăng trầm của lịch sử. Hơn một thiên nhiên kỷ đã trôi qua, Hồ Gươm đã trở thành một di sản kiến trúc văn hóa, viên ngọc quý long lanh giữa lòng Hà Nội ngàn năm tuổi.
Kim Ngân
Theo http://traihevietnam.vn/
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét