Hồ Gươm - Dấu ấn lịch sử ngàn năm

Hồ Gươm - Dấu ấn lịch sử ngàn năm

Hồ Gươm là một phần không thể thiếu của Hà Nội ngàn năm, nó được ví như trái tim của Hà Nội nói riêng và của cả nước Việt Nam nói chung. Chiếm ưu thế về địa điểm, gắn liền với một truyền thuyết nổi tiếng, mang đậm màu sắc tâm tinh, thuận tiện cho dạo chơi và trầm ngâm suy nghĩ, tất cả đã tạo cho Hồ Gươm một nét rất khác biệt. Ngay từ thời kỳ thực dân, người Pháp đã bắt đầu có những hoạt động nhằm nâng cao giá trị của địa điểm này, thông qua việc áp dụng kinh nghiệm quy hoạch đô thị hiện đại. Họ nạo vét hồ, kè bờ, trồng cây, lồng ghép hồ vào những vườn cây, quảng trường, để tạo ra cho chúng những chức năng mới. Tất cả ban đầu đều chỉ nhằm phục vụ cho người Pháp, sau đó mới dần được mở rộng cho đông đảo quần chúng nhân dân. Vào đầu những năm giải phóng, Hồ Gươm thuần túy chỉ là nơi dạo mát của người Hà Nội, nơi nghỉ chân ăn kem của một vài người từ nông thôn ra, và chỉ đông đúc vài ngày tết. Nhưng dần dà, nhu cầu đi dạo quanh hồ đã phát sinh ngày một lớn. Rất nhiều người thường xuyên dạo chơi và làm việc tại đây. Không gian của hồ với cây xanh, mặt nước cộng với một chút tâm linh đã tạo ra một không gian thư giãn cởi mở được gìn giữ, với không khí trong lành và tự do hơn, khác hẳn với những phần còn lại của thành phố. Hà Nội vốn được sông ngòi bao bọc xung quanh, được đê điều chắn giữ, và được điểm xuyết bởi vô vàn những ao hồ còn sót lại qua những biến động đổi dòng của các con sông. Có thể nói mảnh đất Hà Nội như được gắn liền với nước. Mỗi năm thành phố khoác trên mình một tấm voan mỏng đặc biệt của làn mưa trôi nổi nhiều tháng trời khiến không khí mang đầy hơi nước. Ở Hà Nội hầu hết các hồ nước đều có nguồn gốc tự nhiên, hữu cơ và là yếu tố cơ bản về cảnh quan, địa lý và kiến trúc. Như những dòng sông nổi tiếng trên thế giới, những hồ nước ở Hà Nội đã là một nhân tố quan trọng góp phần tạo nên bản sắc cho thành phố, đồng thời là những địa điểm có khả năng tồn tại mạnh mẽ nhất trước những đổi thay của con người và đô thị. Hình ảnh của mặt nước qua mặt gương xanh biếc rất đặc trưng của Hồ Gươm giúp ta duy trì những ký ức về cội nguồn, nó tạo tĩnh lặng và gợi lên trong ta hình ảnh về một thành phố thanh bình.

Một thành phố với sự ngự trị tràn đầy của cây xanh và mặt nước. Đây chính là một nhân tố quan trọng góp phần tạo nên nét đặc trưng cho thành phố cổ kính này. Con người Hà Nội hôm nay sống tại các khu vực quanh hồ cũng đã thay đổi nhiều, chẳng còn bao nhiêu nguồn gốc xưa cũ. Nhưng một số thói quen cũ bên hồ của người Hà Nội xưa thì vẫn còn lưu giữ được, chẳng hạn như những buổi hẹn hò của lớp thanh niên, học sinh, hay những buổi đàm đạo văn chương, và thú chơi cờ tướng hàng ngày của giới trí thức cao tuổi bên bờ hồ Hoàn Kiếm. Hồ Gươm là điểm hẹn, nơi gặp gỡ và trao đổi của họ. Nơi tối ưu để cho ta học cách cảm nhận về cuộc sống bởi các hoạt động đa dạng diễn ra xung quanh với hình ảnh, tiếng ồn, kết cấu và mùi vị phức tạp của nó được phản ánh rất khác biệt trong cả 24 giờ của ngày. Đây là yếu tố rất quan trọng, bởi thực sự thành phố không có nhiều các không gian đa năng như vậy. Nó đóng vai trò là trung tâm, nơi hỗ trợ cho các hoạt động truyền thống, nơi đã chứng kiến và tiếp nhận những thăng trầm lịch sử của thành phố và người dân nơi đây.

Chính từ đây mà Hồ Gươm đã hình thành và tổ chức nên những tập quán sinh hoạt rất riêng, những tập quán đã trực tiếp ăn sâu vào cuộc sống hàng ngày của người dân Hà Nội. Hồ Gươm chính là yếu tố quan trọng trong tổ chức không gian đô thị Hà Nội, là điểm định hướng, điểm nút vô hình của thành phố. Nó liên kết, và đảm bảo một sự chuyển giao có sắp xếp giữa các không gian đô thị trong thành phố. Hồ Gươm cũng tạo dựng được sự tương quan, cùng mối liên hệ, gắn bó và hỗ trợ qua lại rất mật thiết với khu vực Phố cổ và Khu phố cũ (khu phố Pháp). Có thể coi dấu ấn đặc sắc nhất mà một đô thị như Hà Nội có được, đã được tạo dựng bởi chính hai khu phố này với cái lõi chuyển tiếp đặc biệt là Hồ Gươm. Với vị trí trung tâm, Hồ Gươm đã đóng vai trò như là một vật trang điểm quý giá giữa hai phần của thành phố. Nó thanh lọc bầu không khí, và là gạch nối tuyệt vời giữa hai bộ phận không gian khác nhau, thể hiện sự tinh tế, khôn ngoan cùng tầm nhìn xa trông rộng trong quy hoạch. Nó đã và sẽ tiếp tục còn đem lại những lợi ích lâu dài cho các thế hệ tương lai. Có thể thấy sự ngự trị về tinh thần của Hồ Gươm vẫn không ngừng được khắc sâu vào lịch sử của thành phố này. Nó vừa có ý nghĩa vật chất, vừa có ý nghĩa tinh thần, không ngừng góp phần sản sinh, tạo nguồn cảm hứng cho những chiêm ngưỡng và khám phá. Không bộc lộ, không phô trương nhưng rất tinh tế, kín đáo, gần như không thể nhìn thấy. Là tấm gương phản chiếu tinh tế, Hồ Gươm luôn là nơi con người có thể thâm nhập được một cách hữu cơ. Chúng cũng linh hoạt, trơn tru và sẵn sàng đón nhận những hoạt động sinh hoạt mới, rất thích hợp với những đổi thay từng ngày của cuộc sống. 

Hà Nội có Hồ Gươm 

Nước xanh như pha mực 

Bên hồ ngọn Tháp Bút 

Viết thơ lên trời cao. 

Nguồn: http://diendan.nguoihanoi.net

Theo http://vietbao.vn/