Trên ngọn tình sầu
Năm đó, tôi mãn hạn thanh niên xung phong trở về thành phố
mang theo trong người di chứng sốt rét. Về đến nhà chưa kịp nghỉ ngơ, tôi phải
thường xuyên vào bệnh viện điều trị. Bệnh sốt rét rừng hủy hoại sức khỏe khá
nhanh, từ một thanh niên cao lớn khỏe mạnh, tôi run lẩy bẩy yếu đuối như một cụ
già.
Vào một đêm đang vật vã với cơn sốt rét, tôi nghe loáng
thoáng tiếng guitar. Đêm bệnh viện yên lặng như tờ. Lắng nghe một đoạn, tôi nhận
ra giai điệu quen thuộc. Đó là một sáng tác của Từ Công Phụng phổ từ thơ Du tử
Lê - ca khúc Trên Ngọn Tình Sầu.
Tôi run rẩy choàng dậy, vơ vội gói thuốc lá rồi đi ra phía
hành lang. Dưới ánh đèn nhờ nhờ tôi nhận ra người thanh niên nằm cùng phòng với
tôi. Anh ngồi lặng lẽ, mái tóc dài phủ gáy, gầy guộc trong bộ y phục bệnh nhân.
Anh ngước mắt nhìn tôi rồi hát lại ca khúc Trên Ngọn Tình Sầu như một lời chào
hỏi. Đêm đó, chúng tôi ngồi hát với nhau những ca khúc của Từ Công Phụng. Bài
nào nhớ thì hát, không nhớ thì thôi. Chúng tôi cứ hát và hát, thỉnh thoảng nghỉ
tay hút điếu thuốc cho đến khi trời sáng dần.
Đêm sau chúng tôi có thêm hai chị y tá tham gia. Hai chị là
nhân viên cũ được bệnh viện thu dụng lại sau 1975. Chúng tôi đi ra phía sau bệnh
viện, nơi đây là một rừng thông trồng lưa thưa trên đồi cát mênh
mông. Nơi nào có phụ nữ nơi ấy sẽ tươm tất. Chúng tôi chọn vị trí trải tấm
nhựa, bày biện ít thức ăn nguội và café. Đêm đó trăng muộn, dưới ánh sáng nhàn
nhạt khung cảnh chung quanh hư ảo như bức tranh. Xa xa, phía tay phải chúng tôi
là một gian nhà duy nhất vẫn chong đèn sáng trưng. Gian nhà in đậm dòng chữ NHÀ
VĨNH BIỆT, nơi đánh dấu giây phút tử biệt của đời người trước khi được đưa
về nơi an nghỉ sau cùng.
Tôi đang hát Bài Không Tên Số Hai, sáng tác của Vũ Thành An,
theo yêu cầu của một trong hai người phụ nữ ấy. Có lẽ bài hát đã chạm vào vết
thương của một chị. Chị khóc vùi, khóc như đứa trẻ lên ba. Về sau tôi mới biết
chồng chị là sĩ quan chế độ cũ chết trận Mùa Hè Đỏ Lửa 1972. Tôi ngừng hát và tất
cả chúng tôi im lặng để cùng chia sẻ nỗi buồn với chị. Người mất đi đã buông
tay thả nỗi buồn còn lại xuống dương gian. Người còn sống hứng chịu. Nỗi buồn
như cơn mưa lất phất, ray rứt mãi một đời.
Bỗng dưng có tiếng khóc từ xa xa vọng lại. Những thanh âm nấc
nghẹn len lỏi, nghe rất rõ trong đêm khuya vắng. Chúng tôi nhìn về hướng ánh
đèn. Có một tốp người đang xúm xít quanh chiếc băng ca bệnh viện. Cánh cửa Nhà
Vĩnh Biệt mở ra trong giây phút rồi khép lại xóa một kiếp người. Tôi ngước
mặt lên trời, chắc đâu đó có một vì sao vừa rơi. Đâu là vì sao của tôi. Những
vì sao vẫn nhấp nháy như một câu hỏi không được trả lời.
Qua trưa hôm sau, người bạn cùng phòng với tôi ra đi. Chúng
tôi đã ngồi với nhau hai đêm trắng, qua tiếng hát chúng tôi đã nhìn thấy nhau
như hai tri kỷ tự thủa nào. Vậy mà, tôi vẫn vô tình chưa biết tên anh, làm gì
và ở đâu. Anh bị sốt rét kinh niên, theo ngày tháng căn bệnh di chứng qua gan rồi
tràn dịch màng phổi. Ngày hôm qua anh mệt lắm rồi. Tôi đã chia sẻ chút đồ ăn của
mình cho anh. Ép mãi, anh nuốt vài muỗng sữa rồi ói ra. Sau đó anh muốn
nói với tôi điều gì đó, tôi cúi xuống nhưng nghe không rõ lời.
Hai người y tá đặt anh lên chiếc băng ca rồi đẩy đi. Tôi loạng
choạng đi theo được vài bước thì khuỵu xuống. Một vài người gần đó đỡ tôi về
chiếc giường cũ. Tôi nằm thiêm thiếp đến chiều mới thức dậy. Trên chiếc giường
của bạn tôi đã thay chiếc drap trắng sạch sẽ, sẵn sàng cho một ai đó đến thế chỗ.
Chiếc guitar của anh, ai đó đã để trên đầu giường tôi. Tôi cầm lên và bật một
vài thanh âm. Những thanh âm ngơ ngác. Trên cần đàn vẫn còn dấu một sợi dây đứt
mà tôi đã nối lại đêm qua.
Hạnh phúc tôi… hạnh phúc tôi… từ những ngày con nước
về…
Ngoài trời mưa mau… ngoài trời mưa mau… tay vuốt mặt
khôn cùng…
Bầy sẻ cũ hom hem… Chiều mái ngói rêu xanh… Trời êm
cao chân nhỏ...
Cũng không về trên dòng sông tội lỗi…
Lần đầu tiên cả bọn đi hát karaoke với nhau. Ca khúc đầu tiên
hắn hát làm tôi giật mình, lại là Trên Ngọn Tình Sầu của Từ Công Phụng.
Có những ca khúc thân thuộc như hơi thở của mình nhưng tôi
không dám nghe, vì có những lúc nghe lại cảm giác như mình có lỗi. Thưởng
thức một ca khúc kỷ niệm phải trang trọng như dọn lòng đón một nhan sắc giáng hạ.
Phải chuẩn bị tâm thế như ngày xưa các cụ đọc sách Thánh Hiền. Trước hết phải tắm
gội, sau đó mặc áo dài và thành kính đốt hương trầm. Trong nhà tôi những dĩa nhạc
kỷ niệm bao giờ cũng có sẵn, nhưng chẳng bao giờ nghe. Cứ đâu đó lang thang
trong chiều, tránh vội một cơn mưa nép mình dưới hiên nhà, bất chợt trong nhà
văng vẵng những thanh âm xưa. Thế mà lại hay, cứ lặng người mà nghe như nuốt vào
lòng.
Gặp lại ca khúc xưa có khi như gặp lại cuộc tình cũ. Nửa chần
chừ, ngại ngùng lại vừa thôi thúc. Mà thôi, gặp lại chẳng được gì. Lại vẩn vơ,
rồi chông chênh đọa đày mình thêm nữa. Cuộc sống vốn đã buồn, quên được cái gì
cứ quên.
Hơn mười năm rồi tôi chưa nghe lại ca khúc này. Hắn hát không
khỏe nhưng có hồn. Cái hồn chạm đủ ngóc ngách của ca khúc. Điều đó không lạ, bởi
vì hắn là nhà thơ. Bao nhiêu năm lăn lộn với văn chương đã tạo cho hắn thói
quen khắc nghiệt với từ ngữ. Điều quan trọng nhất của người hát là phải cảm nhận
được ca khúc. Có cảm nhận được người hát mới thể hiện hết điều muốn nói của ca
khúc. Có những giọng hát khỏe, hay nhưng vô hồn, nghe cứ như vướng phải cục sạn trong
bữa tiệc trần.
Hắn khoe với tôi, nhà thơ Du Tử Lê nói với hắn “Em là một
trong những người hát tuyệt vời ca khúc này”. Tôi im lặng. Hắn hát hay thì
OK, nhưng được như lời hắn khoe thì từ từ... coi lại.
Hắn kể cho tôi thêm một chi tiết nữa về ca khúc này. Nguyên
câu thơ của Du tử Lê là “Sao khi không, người ngoảnh mặt điêu ngoa’’,
Từ công Phụng đã thay thế hai chữ cuối trong câu thơ này bằng hai từ “kiêu
sa”. Kể xong, hắn khen Từ Công Phụng líu lo. Tôi lại lặng im. Kể ra, điêu
ngoa cũng có những nét hay của nó. Cong cớn, chu môi, vểnh mặt, chanh chua…
cũng là một nét đáng nhớ của phe tóc dài. Chẳng thế, nhà thơ Nguyễn Tất Nhiên
đã có những câu thơ hay về gái Bắc “Nhớ điêu ngoa nhưng giả bộ ngoan hiền…
Nhớ duyên dáng ngây thơ mà xảo quyệt”.
Mà thôi, không lan man. Mỗi đứa yêu mỗi kiểu, nhìn mỗi hướng.
Trước 1975, các nhà chuyên môn xếp Phạm Duy và Trịnh Công Sơn
cao nhất. Kế đến là bốn tên tuổi Lê Uyên Phương, Vũ Thành An, Ngô Thụy Miên và
Từ Công Phụng. Nhạc Từ Công Phụng sang trọng, câu chữ không nắm níu, dìu dắt
nhau hay dựa vào một câu chuyện nào đó. Nhạc Từ Công Phụng thường là những hoài
niệm. Những hoài niệm vỡ vụn nằm rời rạc đâu đó nhưng cùng quay đầu về một hướng.
Ở đó có mái ngói rêu xanh, có bầy sẻ cũ ngơ ngác trong chiều, có bầu trời êm
cao đưa bàn chân nhỏ, có mùi mái tóc đêm mưa…
Mùi mái tóc đêm mưa ra sao nhỉ. Hình như có một chút ẩm ướt
quyện với mùi tóc em trong buổi chiều mùa Đông, hai đứa nép hiên nhà. Nơi đó đã
có nụ hôn đầu chứa mầm ly biệt, như một câu thơ tôi không nhớ tác giả “Mái
tóc này ta sẽ gọi cố hương”.
Tôi xin chịu, ngẫm nghĩ mãi vẫn không tưởng tượng nổi mùi mái
tóc đêm mưa như thế nào.
Một lần nữa, hắn thủ thỉ với tôi về nhan sắc. Hắn nói hắn là
Vua sát gái. Trong đời hắn có những nhan sắc rất kỳ lạ. Gần gũi như tri kỷ,
cứ ngỡ như tình yêu mà lại là sương khói. Hắn thở dài. Một lần gặp lại nhau
nàng bảo “Sao ngày đó mình không yêu nhau anh nhỉ?”.
Tôi lại lặng im. Mấy cha văn nghệ thường khoác lác về thành
tích tình yêu và sex. Cha nào cũng vỗ ngực khoe mình “Hồn Lý Bạch, Xác
Lao Ái”. Mười ông nhà thơ nói láo đủ một trăm ông. Tôi chẳng lạ gì.
Có tóm được em nào trẻ đẹp, muốn tồn tại cứ liều liệu mở cho em cánh cửa sau đi
nhé. Thỉnh thoảng có yêu em cũng chỉ võ vẽ mỗi cái mồm.
Hôm đó hắn cao hứng rủ tôi đi thăm nàng. Nàng vẫn theo nghiệp
cầm ca, hiện là quản lý một phòng trà nhỏ ở Quận Ba. Đến nơi, nàng nhận ra và
ôm choàng lấy hắn. Tôi biết hắn nói thật. Cái ôm choàng của nàng như đón một cuộc
tình xa lạc lối. Cái ôm có một chút trách móc, giận hờn và đầy ắp thương yêu.
Bên ngoài trời mưa lớn. Phòng trà vắng tanh chỉ có mỗi bàn
chúng tôi. Theo qui định đúng giờ phòng trà vẫn phải bắt đầu. Đêm ấy nàng mở đầu
chương trình bằng một tình khúc của Phạm Duy. Bên ngoài một vài người bạn của
chúng tôi cũng vừa đội mưa đến và ngồi kín một bàn. Thế là từng người một lần
lượt bước lên hát. Sau tôi, đến lượt hắn cầm micro.
Vẫn là ca khúc Trên Ngọn Tình Sầu. NGỌN và ĐỈNH khác nhau như
thế nào nhỉ? Cả hai đều cô đơn.
Ngày xưa các bậc Vua Chúa tự xưng mình là Quả Nhân. Quả là cô
quả, là lời than vãn về sự cô đơn của người trên đỉnh cao quyền lực, nhìn xuống
hai hàng khanh tướng, trong hậu cung hàng nghìn cung tần mỹ nữ nhưng biết có
hay không… một kẻ tri âm.
NGỌN thì khác, ngọn không có cái vững chãi của chiếc ghế quyền
lực. Chỉ có cái lao xao của gió, có cái chông chênh của đất trời. Cái chông
chênh của hôm nay và hôm qua, cái mơ hồ giữa Thực và Ảo.
Có một nơi để về đã là hạnh phúc, Có một người không ngủ
chong đèn chờ ta lại càng hạnh phúc hơn. Có sá gì đâu một chút chông chênh tạ
ơn đời… tạ ơn tình.
Có phải vậy không, bạn hiền!?.
Vũ Đình Huy
Theo https://lientruong-quynhon.com/
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét