Nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý - Dư âm ngày ấy
Tiểu sử và sự nghiệp
Nguyễn
Văn Tý sinh ngày 5 tháng 3 năm 1925 tại Vinh, Nghệ An,quê gốc ở xã Phú Cường,
huyện Sóc Sơn, thành phố Hà Nội,còn quê hiện giờ ở Vĩnh Phúc. Xuất thân trong
một gia đình truyền thống âm nhạc, cha của ông là "trùm một phường bát âm
của miền quê Vĩnh Phú thạo cả hát văn, hát chèo và hát ả đào", sau vào làm
thợ máy nhà máy xe lửa Trường Thi ở Nghệ An. Thuở bé, Nguyễn Văn Tý học ở
trường Quốc học Vinh và được một giáo viên người Pháp dạy cho những bài hát của
Tino Rossi đang thịnh hành thời đó. Trong thời gian tham gia hoạt động hướng
đạo, ông được một cha cố người Tây Ban Nha cho vào dàn nhạc nhà thờ hát thánh
ca. Ở đó ông được học nhạc lý cơ bản và nhất là nâng cao trình độ hòa thanh,
hát bè. Nguyễn Văn Tý còn được một thầy giáo nhạc sĩ người Hoa tên Mạnh Hinh
dạy chơi đàn guitar Hawaii.
Nhạc sĩ
Nguyễn Văn Tý thời trẻ
Từ năm 1944,
ông đi hát trong phòng trà ở Vinh kiếm sống. Năm 1945, Nguyễn Văn Tý tham gia
phong trào Việt Minh, sáng lập và xây dựng đoàn kịch thơ, kịch nói của Thanh
niên Cứu quốc Nghệ An. Theo lời của Nguyễn Văn Tý, ông bắt đầu sáng tác vào năm
1947 khi là Trưởng phòng Thông tin tuyên truyền huyện Thanh Chương, nhưng ông
coi tác phẩm đầu tay của mình là bài Ai xây chiến lũy được viết 1949.Năm 1948,
Nguyễn Văn Tý ở đoàn văn hóa tiền tuyến thuộc Quân huấn cục. Sau đó, từ năm
1950, ông nhận nhiệm vụ đi xây dựng Đoàn Văn công của Sư đoàn 304 và làm trưởng
đoàn. Bản Dư âm nổi tiếng được ông sáng tác khoảng 1950 sau một lần về chơi nhà
bạn ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, Dư âm viết về cô em gái của người bạn đó[1].
Dư âm - Elvis Phương
Duyên dáng Việt Nam 23 - Mỹ Linh - Dư âm
Cũng vì bản nhạc này ông bị đơn vị đưa ra kiểm điểm vì đã sáng tác một bài hát quá ủy mị, không hợp với thời kỳ đó. Tuy nhiên, bài hát Dư âm sau này lại rất nổi tiếng và được hát nhiều tại miền Nam. Ngoài ra ông còn sáng tác bài Mùa hoa nở, Pha màu luống cày...
Nguyễn Văn
Tý và bà Bạch Lệ, năm 1952
Đến 1951,
Nguyễn Văn Tý giải ngũ và chuyển về công tác ở Chi hội Văn nghệ Liên khu IV.
Năm 1952, ông quen biết với bà Nguyễn Thị Bạch Lệ, em gái nhạc sĩ Nguyễn Văn
Thương và sau đó hai người thành hôn. Thời gian này ông sáng tác những bài như
Vượt trùng dương (1952), Tiếng hát Dôi-a (1953) và đặc biệt là ca khúc nổi
tiếng Mẹ yêu con (1956). Cuối năm 1957, Nguyễn Văn Tý cùng với Nguyễn Xuân
Khoát, Đỗ Nhuận, Lưu Hữu Phước, Văn Cao được chỉ định thành lập Hội Nhạc sĩ
Việt Nam.
Sau đó, khi đang là ủy viên chấp hành khóa đầu tiên của hội thì báo Nhân Văn ra đời, xảy ra vụ Nhân Văn - Giai Phẩm, theo lời khuyên của Lưu Hữu Phước, Nguyễn Văn Tý đi tránh và nghiên cứu dân ca. Đầu 1961, ông được biệt phái về Hưng Yên. Thời gian này, Nguyễn Văn Tý đã viết một số ca khúc như Chim hót trên đồng đay (1963), Dòng nước quê hương (1963), Tiễn anh lên đường (1964), Múa hát mừng chiến công (1966)...Năm 1967, ông quay trở về công tác tại Hội nhạc sĩ Việt Nam và tiếp tục viết nhiều bài hát được phổ biến rộng rãi. Sau năm 1975, ông chuyển về Viện nghiên cứu âm nhạc, Bộ Văn hóa, cơ sở II tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Trong khoảng thập niên 1990 ông vẫn sáng tác đều, khoảng hơn 20 bài, nhưng không có ca khúc nào nổi tiếng. Đầu năm 2006, một đêm diễn mang tên Dư âm thuộc chương trình Con dường âm nhạc được tổ chức để vinh danh Nguyễn Văn Tý. Năm 2006, Ông viết trường ca " Mười bông hoa trinh liệt giữa ngã ba Đồng Lộc " thơ Bùi Mạnh Hảo. Phóng sự CA TPHCM , nghe nhac . trường ca này đã được ban VH-VN bao SGGP bình chọn la 1 trong 10 sự kiện ấn tượng nhất năm 2006 trên SGGP xuân Đinh Hợi.
Năm 2009, mừng thượng thọ 86 tuổi, Ông có nhã ý tặng người hâm mộ gần xa Clips Nguyễn văn Tý sự nghiệp & âm nhạc. 4.2010, nhân kỷ niệm 35 năm thống nhất đất nước ( 30.4.1975 30.4.2010 ) đánh dấu thời điểm trọng đại của Tổ Quốc, hòa bình, thịnh vượng. Việt Nam đã và đang được bè bạn quốc tế biết đến không chỉ qua đấu tranh gian khổ, kiên cường, bất khất mà còn là một đất nước có những phong cảnh hữu tình non xanh nước biết, lòng nhân ái , hữu nghị, mến khách.
Sau đó, khi đang là ủy viên chấp hành khóa đầu tiên của hội thì báo Nhân Văn ra đời, xảy ra vụ Nhân Văn - Giai Phẩm, theo lời khuyên của Lưu Hữu Phước, Nguyễn Văn Tý đi tránh và nghiên cứu dân ca. Đầu 1961, ông được biệt phái về Hưng Yên. Thời gian này, Nguyễn Văn Tý đã viết một số ca khúc như Chim hót trên đồng đay (1963), Dòng nước quê hương (1963), Tiễn anh lên đường (1964), Múa hát mừng chiến công (1966)...Năm 1967, ông quay trở về công tác tại Hội nhạc sĩ Việt Nam và tiếp tục viết nhiều bài hát được phổ biến rộng rãi. Sau năm 1975, ông chuyển về Viện nghiên cứu âm nhạc, Bộ Văn hóa, cơ sở II tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Trong khoảng thập niên 1990 ông vẫn sáng tác đều, khoảng hơn 20 bài, nhưng không có ca khúc nào nổi tiếng. Đầu năm 2006, một đêm diễn mang tên Dư âm thuộc chương trình Con dường âm nhạc được tổ chức để vinh danh Nguyễn Văn Tý. Năm 2006, Ông viết trường ca " Mười bông hoa trinh liệt giữa ngã ba Đồng Lộc " thơ Bùi Mạnh Hảo. Phóng sự CA TPHCM , nghe nhac . trường ca này đã được ban VH-VN bao SGGP bình chọn la 1 trong 10 sự kiện ấn tượng nhất năm 2006 trên SGGP xuân Đinh Hợi.
Năm 2009, mừng thượng thọ 86 tuổi, Ông có nhã ý tặng người hâm mộ gần xa Clips Nguyễn văn Tý sự nghiệp & âm nhạc. 4.2010, nhân kỷ niệm 35 năm thống nhất đất nước ( 30.4.1975 30.4.2010 ) đánh dấu thời điểm trọng đại của Tổ Quốc, hòa bình, thịnh vượng. Việt Nam đã và đang được bè bạn quốc tế biết đến không chỉ qua đấu tranh gian khổ, kiên cường, bất khất mà còn là một đất nước có những phong cảnh hữu tình non xanh nước biết, lòng nhân ái , hữu nghị, mến khách.
Âm nhạc là
phương tiện kết nối mọi người không phân biệt tuổi tác, cội nguồn. Đặt biệt âm
nhạc lãng mạng về tình yêu thương giữa người và người là bao vần thơ muôn thuở
.Yêu thương sẽ đưa mọi người đến gần nhau hơn.Với suy nghĩ trên một nhóm bạn
trẻ đã chuyển tải và trình bày bản nhac DƯ ÂM của NS NVTý bằng tiếng Anh ECHO
OF LOVE để mọi người cùng thưởng thức và giới thiệu bạn bè gần xa 7.2010
Nghị quyết Hội nghị BCH T.Ư Đảng lần thứ 7, khóa 10 về kỷ niệm 65 năm Ngày
thành lập Bộ Canh nông (14-11-1945), Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã
chọn nhung ca khúc tiêu biểu có giá trị về âm nhạc, nội dung và tư tưởng đại
diện cho cả ba miền bắc, trung, nam, như là người bạn đường tri kỷ với ngành
nông nghiệp nước ta suốt chặng đường từ Cách mạng tháng 8-1945 đến nay &
nhiều người ưa thích. Ông được tôn vinh va trao giải thưởng : Người đi xây hồ
Kẻ Gỗ http://www.youtube.com/watch?v=K-vGSttu0Bg ; Bài ca 5 tấn.
Sáng tác
Nguyễn Văn Tý sáng tác không nhiều tuy nhiên những sáng tác của ông lại được đông đảo công chúng mến mộ như:
Dư âm, Mẹ yêu con, Dáng đứng Bến Tre, Bài ca năm tấn, Bài ca phụ nữ Việt Nam, Em đi làm tín dụng, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Người đi xây hồ Kẻ Gỗ, Cô nuôi dạy trẻ...
Dư âm có thể coi là ca khúc tiền chiến duy nhất của ông. Ca khúc tuy không được phổ biến ở miền Bắc trong những năm chiến tranh nhưng lại được biểu diễn nhiều ở miền Nam trước năm 1975. Về sau ca khúc được lưu hành rộng rãi, trở thành một trong những bản tình ca được nhiều công chúng yêu thích.
Sau này ông có viết thêm bài "Dư âm 2" mang tên Một ánh sao trời (1988). Nguyễn Văn Tý là một trong những nhạc sĩ nhạc đỏ thành công với chất liệu dân ca. Những sáng tác của ông được chắt chiu và nghiền ngẫm qua những chuyến đi thực tế trong thời gian dài, nhiều sáng tác đã sử dụng khéo léo chất liệu dân ca của nhiều vùng miền (Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre, Mẹ yêu con...).
Một đề tài quen thuộc trong nhiều sáng tác của ông là phụ nữ với những ca khúc như Bài ca phụ nữ Việt Nam, Mẹ yêu con, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa... Nguyễn Văn Tý cũng là một nhạc sĩ có nhiều sáng tác "ngành ca": Em đi làm tín dụng, Anh đi tìm tôm trên biển cả, Chim hót trên cánh đồng đay, Cô đi nuôi dạy trẻ, Bài ca năm tấn. Ngoài ra ông còn viết một số ca khúc thiếu nhi như Tôi là gà trống, Gà mái mơ, Út cưng... Ông còn viết nhạc cho phim hoạt hình, múa rối và một số vở chèo: Đảo nổi, Sông Hồng (1967), Nguyễn Viết Xuân (1968).
Ông đã xuất bản các tác phẩm: Những dư âm còn lại, video, (VAFACO, 1993), Tuyển chọn ca khúc Nguyễn Văn Tý, NXB Âm nhạc, Hội nhạc sĩ Việt Nam 1995; Băng chân dung và tác phẩm của Đài truyền hình TP.Hồ Chí Minh.
Sáng tác
Nguyễn Văn Tý sáng tác không nhiều tuy nhiên những sáng tác của ông lại được đông đảo công chúng mến mộ như:
Dư âm, Mẹ yêu con, Dáng đứng Bến Tre, Bài ca năm tấn, Bài ca phụ nữ Việt Nam, Em đi làm tín dụng, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Người đi xây hồ Kẻ Gỗ, Cô nuôi dạy trẻ...
Dư âm có thể coi là ca khúc tiền chiến duy nhất của ông. Ca khúc tuy không được phổ biến ở miền Bắc trong những năm chiến tranh nhưng lại được biểu diễn nhiều ở miền Nam trước năm 1975. Về sau ca khúc được lưu hành rộng rãi, trở thành một trong những bản tình ca được nhiều công chúng yêu thích.
Sau này ông có viết thêm bài "Dư âm 2" mang tên Một ánh sao trời (1988). Nguyễn Văn Tý là một trong những nhạc sĩ nhạc đỏ thành công với chất liệu dân ca. Những sáng tác của ông được chắt chiu và nghiền ngẫm qua những chuyến đi thực tế trong thời gian dài, nhiều sáng tác đã sử dụng khéo léo chất liệu dân ca của nhiều vùng miền (Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre, Mẹ yêu con...).
Một đề tài quen thuộc trong nhiều sáng tác của ông là phụ nữ với những ca khúc như Bài ca phụ nữ Việt Nam, Mẹ yêu con, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa... Nguyễn Văn Tý cũng là một nhạc sĩ có nhiều sáng tác "ngành ca": Em đi làm tín dụng, Anh đi tìm tôm trên biển cả, Chim hót trên cánh đồng đay, Cô đi nuôi dạy trẻ, Bài ca năm tấn. Ngoài ra ông còn viết một số ca khúc thiếu nhi như Tôi là gà trống, Gà mái mơ, Út cưng... Ông còn viết nhạc cho phim hoạt hình, múa rối và một số vở chèo: Đảo nổi, Sông Hồng (1967), Nguyễn Viết Xuân (1968).
Ông đã xuất bản các tác phẩm: Những dư âm còn lại, video, (VAFACO, 1993), Tuyển chọn ca khúc Nguyễn Văn Tý, NXB Âm nhạc, Hội nhạc sĩ Việt Nam 1995; Băng chân dung và tác phẩm của Đài truyền hình TP.Hồ Chí Minh.
Giải thưởng
Năm 2000, ông được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật cho các tác phẩm: Mẹ yêu con, Vượt trùng dương, Bài ca năm tấn, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre. Trong cuộc đời hoạt động của mình, ông còn giành được một số giải thưởng như: * Giải nhì (không có giải nhất) của Hội văn nghệ Việt Nam cho bài Vượt trùng dương * Giải nhất Cuộc thi vận động sáng tác về đề tài phụ nữ với bài Tiễn anh lên đường (1964) * Giải nhất sáng tác về đề tài nông nghiệp với ca khúc Bài ca năm tấn (1967) * Giải Ngân hàng với bài Em đi làm tín dụng.
Tác phẩm chính
* Ai xây chiến lũy (1949) * Bài ca năm tấn (1967) * Bài ca phụ nữ Việt Nam (1970), * Chim hót trên đồng đay (1963) * Cô đi nuôi dạy trẻ (1980) * Dáng đứng Bến Tre (1981) * Dòng nước quê hương (1963) * Dư âm (1950) * Em đi làm tín dụng (1971) * Mẹ yêu con (1956) * Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh (1974) * Múa hát mừng chiến công (1966) * Người đi xây hồ Kẻ Gỗ (1976) * Ru người trăm năm (1999) * Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa (1973) * Tiễn anh lên đường (1964) * Vượt trùng dương (1952).
Năm 2000, ông được tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật cho các tác phẩm: Mẹ yêu con, Vượt trùng dương, Bài ca năm tấn, Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre. Trong cuộc đời hoạt động của mình, ông còn giành được một số giải thưởng như: * Giải nhì (không có giải nhất) của Hội văn nghệ Việt Nam cho bài Vượt trùng dương * Giải nhất Cuộc thi vận động sáng tác về đề tài phụ nữ với bài Tiễn anh lên đường (1964) * Giải nhất sáng tác về đề tài nông nghiệp với ca khúc Bài ca năm tấn (1967) * Giải Ngân hàng với bài Em đi làm tín dụng.
Tác phẩm chính
* Ai xây chiến lũy (1949) * Bài ca năm tấn (1967) * Bài ca phụ nữ Việt Nam (1970), * Chim hót trên đồng đay (1963) * Cô đi nuôi dạy trẻ (1980) * Dáng đứng Bến Tre (1981) * Dòng nước quê hương (1963) * Dư âm (1950) * Em đi làm tín dụng (1971) * Mẹ yêu con (1956) * Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh (1974) * Múa hát mừng chiến công (1966) * Người đi xây hồ Kẻ Gỗ (1976) * Ru người trăm năm (1999) * Tấm áo chiến sỹ mẹ vá năm xưa (1973) * Tiễn anh lên đường (1964) * Vượt trùng dương (1952).






Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét